تارک نماز به چه کسی گفته می‌شود؟ آثار ترک نماز چیست؟

تارک نماز کسی است که نماز را همیشه و به ‌عمد ترک می­کند؛ اما کسی که گاهی اوقات نمازش را عمدا نمی‌خواند، تارک نماز به حساب نمی‌آید.

برخی از آثار ترک نماز عبارت‌اند از:

کفر؛

در روایات فراوانی تارک نماز کافر معرفی شده است؛[1]البته با در نظر گرفتن روایاتی دیگر، معلوم می‌شود که مقصود از کفر در این روایات، کفر در برابر "اسلام" نیست؛ بلکه کفر در مقابل "ایمان" است. به بیان دیگر کافر در این دسته از روایات، به معنی غیرمسلمان نیست؛ بلکه به معنای مسلمان بی‌ایمان است. چنانکه در روایتی از امام صادقآمده است که فاصلۀ کفر و ایمان [نه فاصلۀ اسلام و ایمان] ترک نماز است.[2]

لذا ترک‌کنندۀ نماز از دایرۀ ایمان بیرون می‌رود؛ ولی همچنان مسلمان به شمار می‌آید[3]و کافر به آن معنایی که در شرع آمده است نیست؛ برای مثال چنین شخصی نجس نیست مگر اینکه آگاهانه وجوب نماز را انکار و آن را ترک کند که در این صورت چون منکر ضروری دین شده است کافر و مرتد خواهد بود؛ اما کسی که از روی جهل و تنبلی و یا بی‌مبالاتی نماز را ترک می‌کند کافر نیست.

در واقع کسی که واجبات عملی خود از جمله نماز را انجام نمی­دهد، ایمان عملی ندارد نه ایمان اعتقادی؛ زیرا یک بخش ایمان عمل با اعضا و جوارح است و به فرمودۀ امام صادقبا انجام گناه، انسان از ایمان بیرون می‌رود؛ ولی از دایرۀ اسلام بیرون نمی‌رود؛ مگر اینکه وجوب یک واجب را انکار کند یا حرامی را حلال شمارد.[4]

فروریختن بنای دین شخص؛

پیامبرفرمود: "نماز ستون دین است و کسی که نماز را عمدی ترک کند دینش را ویران کرده است"[5]؛ چرا که با خراب شدن ستون‌های یک ساختمان، کل آن فرو می‌ریزد.

باطل شدن سایر اعمال؛

بر اساس آیات و روایات بعضی گناهان سبب می‌شود اعمال نیک انسان باطل شوند[6]؛ یکی از آن گناهان، ترک نماز بدون عذر است.[7]

گرفتار شدن به لعنت خدا و فرشتگان و رسول خدا؛

پیامبرفرمود: "تارک نماز در تورات ملعون است، در انجیل ملعون است، در زبور ملعون است، در قرآن ملعون است در زبان جبرئیل ملعون است، در زبان میکائیل ملعون است، در زبان اسرافیل ملعون است، در زبان محمد ملعون است.[8]

نامسلمان مردن؛

پیامبرفرمود: "کسى که نماز را ترک کند در حالی که به پاداش نمازش امید ندارد و از عذاب آن نیز ترسناک نیست، پس من اهمیتی نمی‌دهم به اینکه یهودى بمیرد یا نصرانى یا مجوسى".[9]

عذاب قیامت

پیامبرفرمود: "هر کس انجام نماز را در وقت­های مشخص آن نخواند در "ویل"[10] در جهنم قرار خواهد گرفت".[11]


[1]. مجلسی، بحارالانوار، ج 82، ص 202.

[2]. حر عاملی، وسائل الشیعه، ج 3، ص 29.

[3]. کلینی، الكافي، ج‏2، ص383.

[4]. همان، ج‏2، ص27)‏.

[5]. شعیری، جامع الأخبار، ص73.

[6]. بحارالانوار، ج ۶، ص ۲۱٫.

[7]. شعيري، جامع الأخبار، ص73.

[8]. انوار الهدایة، ص ۱۹۷، الحکم الزاهره، ص ۲۹۴.

[9]. مجلسی، بحار الأنوار، ج‏79، ص202.

[10]. همان، ج۸، ص ۳۱۲- ص۷۸.

[11]. مجلسی، بحارالأنوار، ج 79، ص 202.