سجدۀ شکر چه اسرار و آثاری دارد؟

یکی از مهم­ترین تعقیبات بعد از نماز، سجده شکر است که حداقل آن گفتن سه مرتبه "شکراً لله" (شکر برای خدا است) در سجده است. نزدیک‌ترین حالت بنده به خداوند بزرگ وقتی است که در سجده است. خداوند فرمود: "سجده کن وتقرب جوی"‏.[1]

اگر انسان در حال سجده خوابش ببرد، خداوند به فرشته‌ها می‌گوید: نگاه کنید "قَبَضْتُ رُوحَهُ وَ هُوَ فِی طَاعَتِی" روحش را گرفته‌ام و او در اطاعت من است.[2]

سعد­بن­عبد­اللّه به اسدنادش از حسن­بن­ علىّ­بن فضّال نقل كرده كه حضرت ابا الحسنAرا ديدم كه قصد وداع قبر رسول خداBرا داشت و مى‏خواست از آنجا به عمره برود… شش يا هشت ركعت نماز خواندند. راوى مى‏گويد: مقدار ركوع و سجود آن حضرت به قدر گفتن سه تسبيح يا بيشتر بود و وقتى از نمازها فارغ شدند به سجده رفته و آنقدر سجده را طول دادند تا ريگ‏ها از عرق بدن آن حضرت مرطوب شدند.

راوى مى‏گويد: بعضى از اصحاب گفته‏اند: كه آن حضرت را ديده كه صورت مباركشان روى زمين مسجد نهاده بودند.[3]

معناي سجدة شكر و فلسفة آن

از امام رضاAنقل شده است که فرمود: "حداقل چیزی که بنده می‌تواند پس از نماز به عنوان تشکر از خداوند برای توفیق او در انجام [نماز] واجبش بگوید این است: شُكْراً لِلَّه،ِ شُكْراً لِلَّه،ِ شُكْراً لِلَّهِ." از حضرت سؤال شد که معنای این گفته چیست؟ فرمود: "با این سجده می­گوید از من است این شکر برای خدا نسبت به آنچه که توفیق داده به اینکه خدمتش و انجام نماز واجب را به­جای آورم. و این شکر موجب افزایش (معنوی) می­شود. پس اگر در نمازش کوتاهی بوده است که با نوافل جبران نشده، با این سجده جبران می‌شود".[4]


[1]. (کلینی، الكافي، ج3، ص264.

[2]. حر عاملی، وسائل‏الشيعة، ج6، ص 380.

[3]. همان، ج7، ص8.

[4]. همان، ج‏7، ص 6، ح1.