#دعوت_به_بهشت 56 ؛ شیوه تدریج 2

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

سلام به شما والدین و معلمان عزیز

موضوع گفتگوی ما شیوه‌ی تدریج در دعوت به نماز بود.

این شیوه می‌گوید اگر تمام شیوه‌های دعوت به نماز را هم اجرا کردی توقع تأثیرِ فوری نداشته باش و صبور باش. خداوند به پیامبرش می گوید : « وَ أْمُرْ أَهْلَكَ بِالصَّلَاةِ وَاصْطَبِرْ عَلَیهَا» [1]

هدفت بزرگ باشد ولی قدم‌هایت کوچک باشد و کار را از جای کوچک آغاز کن.

عالمی به تبلیغ رفت و دید مردم آن منطقه اهل نماز نیستند گفت من ضمانت می‌کنم هر کسی ماهی یک نماز بخواند نجات پیدا کند. گفتند خُب یک نماز چیزی نیست آن را می‌خوانیم.

بعد از مدتی گفت هفته‌ای یک نماز بخوانید. گفتند خُب آن را هم می‌خوانیم.

بعد از مدتی که دید به نماز هفته‌ای یکبار عادت کردند گفت من ضمانت می‌کنم نجات را برای کسی که در شبانه‌روز یک نماز بخواند.

آنها روزانه یک نماز خواندند و بعد از مدتی گفت از نمازهای روز یک نماز بخوانید مثلاً ظهر از نمازهای شبانه یک نماز بخوانید مثلاً نماز مغرب آنها قبول کردند و بعد از مدتی آنها اهل همه نمازهای روزانه شدند.

آیت الله بهجت بعد از نقل این داستان می‌فرماید اگر ما باشیم می‌گوییم او چرا این مدت طولانی آن‌ها را بی‌نماز نگه‌داشت درحالی‌که آن‌ها بی‌نماز بودند و او با این شیوه توانست آنها را اهل نماز کند. [2]

این شیوه می‌گوید کودکی که تازه اهل نماز شده روزانه یک نماز از او بخواهیم. اگر وضو هم برایش سخت هست به او بگوییم ابتدا صورت و سپس دستش تا مُچ را بشوید [3]و رو به قبله به نماز بایستد و بعد از مدتی که این مقدار نماز خواندن برایش عادی شد تعداد نماز ها را زیاد کنیم.

از نوجوان و جوانی که تازه اهل نماز شده است بپرسیم چه مقدار نماز خواندن برای تو سخت نیست مثلاً روزی یک نماز می‌توانی بخوانی؟ هر مقدار که می توانی بخوان اگر نماز صبح برایت سخت است از نماز ظهر مثلاً شروع کن.

شیوه تدریج با دو شرط جواب می‌دهد و بی‌نمازها را اهل نماز می‌کند:

یک. آن مقدار کم که می خواند برای خدا باشد.

دو. آن مقدار کم ادامه دار باشد و قطع نشود.

به آنها بگوییم حتی اگر سنگ از آسمان آمد و تو در جمع دوستان بی‌نمازت قرارگرفتی و آنها تو را مسخره کردند، باز نمازت را قطع نکن.

اگر این کار را ادامه بدهی مطمئنا خدا از تو دستگیری می‌کند، چون خودش قول داده است : « وَ الَّذینَ جاهَدوا فینا لَنَهدِینَّهُم سُبُلَنا » [4] کسانی که در راه ما تلاش ‌کنند ـ هر چند به اندازه خواندن یک نماز باشد ـ ما راه‌های هدایت خودمان را به آن شخص نشان می‌دهیم.

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند هر که یک وجب به سمت خدا حرکت کند خداوند یک ذراع [5] به سمت او می‌آید و هر که به سمت خدا راه برود خدا به سمت او می‌دود. « مَنْ أَتَاهُ مَشْیاً جَاءَهُ هَرْوَلَةً» [6]

شیوه‌ی تدریج می‌تواند بی‌نمازها را اهل نماز کند.

[1] سوره طه، آیه 132.

[2] در محضر آیت الله بهجت، ج 3، نکته 1671.

[3] امام صادق علیه السلام: فَإِذَا تَمَّ لَهُ سَبْعُ سِنِینَ قِیلَ لَهُ اغْسِلْ وَجْهَكَ وَ كَفَّیكَ فَإِذَا غَسَلَهُمَا قِیلَ لَهُ صَلِّ ثُمَّ یتْرَكُ حَتَّى یتِمَّ لَهُ تِسْعُ سِنِینَ فَإِذَا تَمَّتْ لَهُ عُلِّمَ الْوُضُوء. (وسائل الشیعة، ج‏4، ص: 20)

[4] سوره عنکبوت، آیه 69.

[5] ذراع از نوک انگشت تا آرنج را می گویند.

[6] مستدرك الوسائل و مستنبط المسائل، ج‏5، ص: 297.