#تاریخچه_نماز جلسه 15 ؛ نماز پیامبر در سفر معراج 1

گفتیم که نماز بعد از اولین سفرِ پیامبر به معراج بر مسلمان‌ها واجب شد.

در اینکه اولین سفر معراج چه سالی بود ، اختلاف نظرهایی وجود دارد که دو تا از آن نظرها را خدمت‌تان بیان می‌کنم :

یک. نظر «ابن شهرآشوب» این است که معراج پیامبر صلّی الله علیه و آله در سال نهم بعثت بوده است. [1]

دو. نظر جناب «قطب الدین راوندی» این است که معراج پیامبر ، در سال سوم بعثت بوده است و حدیثی هم از آقا امیرالمومنین در تأیید نظر خودشان می آورند که « بَعْدَ ثَلَاثِ سِنِينَ مِنْ مَبْعَثِهِ أُسْرِيَ بِهِ إِلَى بَيْتِ الْمَقْدِسِ وَ عُرِجَ بِهِ مِنْهُ إِلَى السَّمَاء » [2] بعد از سه سال که از بعثت پیامبر گذشت پیامبر به سمت بیت المقدس رفتند و از بیت المقدس به آسمان عروج کردند.

و با توجه به اینکه سوره نجم که درباره سفرِ معراج پیامبر سخن می‌گوید ، اواخرِ سال سومِ بعثت یا اوایلِ سال چهارم بعثت نازل شده ما نظر «قطب‌الدین راوندی» را می‌پذیریم.

جبرئیل در شب معراج ، پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله را همراهی کردند از مسجدالحرام تا مسجد الاقصی و از مسجد الاقصی به آسمان‌ها‌.

در آیه اول سوره اسراء آمده : « سُبْحانَ الَّذِي أَسْرى‏ بِعَبْدِهِ لَيْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى الَّذِي بارَكْنا حَوْلَهُ لِنُرِيَهُ مِنْ آياتِنا »

در این سیر شبانه ، پیامبر عزیزمان از مسجد کوفه عبور می‌کردند از خداوند اجازه گرفتند به این مسجد که بسیار مقدس است و بسیاری از پیامبران الهی در آنجا اقامه نماز داشتند ؛ نزول کردند و دو رکعت نماز خواندند [3] و بعد به سیر خودشان ادامه دادند.

وقتی به آسمان‌ها رفتند هفت آسمان را عبور کردند و به عرش الهی رسیدند خداوند به پیامبر عزیزمان فرمودند : "از آبِ چشمه ی صاد که از پایه عرشِ من جاری شده وضو بگیر. [4] حضرت وضو گرفتند و آماده شدند برای اقامه نماز. خداوند فرمودند : «رویت را به سوی زمین قرار بده و به سوی حجرالاسود بایست. » [5]

شاید همین موقع بود که پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله فهمیدند به زودی قبله‌گاه مسلمان‌ها از بیت المقدس به سوی کعبه تغییر خواهد کرد!

خداوند فرمودند : « كَبِّرْنِي عَلَى عَدَدِ حُجُبِي‏ » [6] به تعداد حجاب‌هایی که می‌بینی «اللهُ اَکبر» بگو!

پیامبر عزیزمان هفت بار «اللهُ اَکبر» گفتند و با هر «اللهُ اَکبر» ایشان حجابی از جلوی چشم پیامبر برداشته شد و در ابتدای نماز سنّت شد که شش تا تکبیر مستحب گفته شود و تکبیر هفتم تکبیرة الاحرام آغازین نماز بشود.

در رابطه با نماز پیامبر در معراج در جلساتِ بعد با هم گفتگو خواهیم کرد.

[1] العِباداتُ لَم يُشرَع مِنها مُدَّةَ مُقامِهِ بِمَكَّةَ إلَّاالطَّهارَةُ وَالصَّلاةُ ، وكانَت فَرضاً عَلَيهِ وسُنَّةً لِامَّتِهِ ، ثُمَّ فُرِضَتِ الصَّلَواتُ الخَمسُ بَعدَ إسرائِهِ وذلِكَ فِي السَّنَةِ التّاسِعَةِ مِن نُبُوَّتِه‏. ( المناقب لابن شهرآشوب ، ج 1 ، ص 43 )

[2] بحار الأنوار ، ج‏ 18 ، ص 379.

[3] همچنین در مسجد کوفه مکانی به نام «دکّةُ المِعراج» وجود دارد که پیامبر در آنجا نماز مستحبی خواندند و اقامه نماز در آن مکان مستحب است.

إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه و آله لَمّا أَسرى‏ اللَّهُ بِهِ قالَ لَهُ جَبرَئِيلُ عليه السلام : تَدرِي أَينَ أَنتَ يا رَسُولَ اللَّهِ السَّاعَةَ ؟ أَنتَ مُقابِلُ مَسجِدِ كُوفانَ.

قالَ : فَاستَأذِن لِي رَبِّي حَتَّى آتِيَهُ فَأُصَلِّيَ فِيهِ رَكعَتَينِ ، فَاستَأذَنَ اللَّهَ عز و جل فَأَذِنَ لَهُ. ( بحار الأنوار ، ج 100 ، ص 398 )

[4] يَا مُحَمَّدُ! ادْنُ مِنْ صَادٍ ، فَاغْسِلْ مَسَاجِدَكَ وَ طَهِّرْهَا ، وَ صَلِّ لِرَبِّك‏. ( الكافي ، طبع دارالحدیث ، ج‏ 6 ، ص 643 )

[5] همان.

[6] همان.