#تاریخچه_نماز جلسه 24 ؛ تسبیحات اربعه

در جلساتِ قبل بیان شد که پیامبر عزیزمان هفت رکعت به تعداد رکعات نمازهای روزانه اضافه کرد.

در رکعت سوم و چهارمِ نماز ـ هنگام ایستادن ـ ذکر «تسبیحاتِ اربعه» رو قرار دادند.

حضرت فرمودند : در شبی که به معراج رفتم و با حضرت ابراهیم علیه السلام ملاقات کردم ایشان فرمودند : ای احمد! به امتت این پیغام را برسان که زمینِ بهشت بسیار وسیع و بسیار حاصلخیز است ، اما خالی هست! « مُر امَّتَكَ يُكثِروا مِن غِراسِ الجَنَّة » [1] به آنها بگو تا می‌توانند درخت بکارند.

حضرت فرمودند : «مَن قالَ : « سُبحانَ اللَّه » غَرَسَ اللَّهُ لَهُ بِها شَجَرَةً فِي الجَنَّة » [2] کسی که یک بار بگوید « سُبحانَ اللَّه » خداوند یک درخت بهشتی برای او می کارد!

همین جمله را حضرت در رابطه با ذکر « الحَمدُ للَّهِ » ، « لا إِلهَ إِلّا اللَّهُ » و « اللَّهُ أَكبَرُ » هم فرمودند. [3]

یک یهودی از پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله پرسیدند : وقتی حضرت ابراهیم پایه‌های خانه کعبه را بالا می‌برد ، خداوند چه ذکری را برای او انتخاب کرد آن ذکر را بگوید ؟

پیامبر عزیزمان فرمودند : « سُبحانَ اللَّهِ وَ الحَمدُ للَّهِ وَ لا إِلهَ إِلّا اللَّهُ وَ اللَّهُ أَكبَرُ » [4]

شخصی از امام صادق علیه السلام سؤال پرسید : چرا کعبه چهار گوشه دارد ؟

حضرت فرمود : به خاطر اینکه بیت المعمور که محازی و مقابلِ کعبه در آسمان چهارم است و روزانه هفتاد هزار فرشته بیت المعمور را طواف می‌کنند چهار گوش دارد!

آن شخص پرسید : چرا بیت المعمور چهار گوش دارد ؟

حضرت فرمودند : به خاطر اینکه عرشِ خدا چهارگوشه است!

پرسید : چرا عرش خدا چهار گوش دارد ؟

حضرت فرمودند : به خاطر اینکه « لِأَنَّ الْكَلِمَاتِ الَّتِي بُنِيَ عَلَيْهَا الْإِسْلَامُ أَرْبَعٌ » [5]

به خاطر اینکه چهار تا کلمه مقدس که پایه‌های دین خدا بر همین چهار تا کلمه استوار شده و خداوند به احترام هر یک از این کلمات ، یک گوشه ی عرش ، یک گوشه ی بیت المعمور و یک گوشه ی کعبه رو قرار دادند ؛ آن چهار تا کلمه این است : « سُبحانَ اللَّهِ وَ الحَمدُ للَّهِ وَ لا إِلهَ إِلّا اللَّهُ وَ اللَّهُ أَكبَرُ »

پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله با یارانش کنار درختی نشسته بودند ، حضرت دستشان را کنار شاخه خشکیده ای قرار دادند وآن را تکان دادند و برگ‌های درخت ریخت!

ایشان رو کرد به یارانشان و فرمودند : ذکر « سُبحانَ اللَّهِ وَ الحَمدُ للَّهِ وَ لا إِلهَ إِلّا اللَّهُ وَ اللَّهُ أَكبَرُ » سبب ریزش گناهان شما می‌شود.

« كَما يُحَطُّ وَرَقُ هذِهِ الشَّجَرةِ » [6] همان طور که برگ‌های این درخت را دیدید که ریخت ، گناهان شما با این ذکر ریخته می‌شود!

پیامبر عزیزمان چون می‌دانستند این چهار ذکر پایه‌های دین خداست و سبب ریزش گناهان می شود و سببِ کاشت درخت در بهشت می‌شود و این ذکر فواید بسیار زیادی دارد ، آن را در رکعت سوم و چهارم نماز قرار دادند.


[1] محمدی ری شهری ، نهج الذكر ، ج‏ 3 ، ص 97.

[2] بحار الأنوار ، ج 8 ص 186 ح 154.

[3] همان.

[4] بحار الأنوار ، ج 93 ص 166.

[5] من لا يحضره الفقيه ، ج‏ 2 ، ص 191.

[6] محمدی ری شهری ، نهج الذكر ، ج‏ 1 ، ص 530.