#تاریخچه_نماز جلسه 32 ؛ داستان تغییر قبله 1
#تاریخچه_نماز جلسه 32 ؛ داستان تغییر قبله 1
در این جلسه می خواهیم درباره تاریخچه قبله با هم صحبت کنیم.
در آیه ۳۰ سوره نازعات آمده « وَ الْأَرْضَ بَعْدَ ذلِكَ دَحاها » خداوند زمین را گسترش داد.
تمام کره زمین رو آب فرا گرفته بود.
در روز ۲۵ ذیقعده که به روز « دَحْوُ الاَرض » معروف هست اولین نقطه زمین از آب بیرون آمد که آن زمین کعبه باشد. خداوند این چنین خشکیهای زمین را گسترش داد. [1]
بنی اسرائیل به مسلمونها اعتراض میکردند که بیت المقدس قدیمیترین عبادتگاه جهان است ! شما چرا قبله تان را از بیت المقدس به سمت کعبه عوض کردید ؟
آیه ۹۶ سوره آل عمران جواب آنها را داد که « إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِي بِبَكَّةَ مُبارَكا » اولین عبادتگاه انسانها کعبه بوده نه جای دیگر!
برخی به اشتباه تصور میکنند که کعبه را حضرت ابراهیم علیه السلام ساخته است! در حالی که صحیح آن است که حضرت آدم علیه السلام کعبه را ساخت.
و در روایات هست که حضرت آدم ، حضرت نوح و حضرت سلیمان و. . . علیهم السلام کعبه را طواف کردند.
در طوفانِ نوح ، کعبه خراب شد و حضرت ابراهیم با پسرش آن را تجدید بنا کردند.
در آیه ۱۲۷ سوره بقره آمده : « وَ إِذْ يَرْفَعُ إِبْراهِيمُ الْقَواعِدَ مِنَ الْبَيْت » حضرت ابراهیم پایههای خانه خدا رو بالا برد نه اینکه آن را ساخته باشد!
امیرالمومنین علی علیه السلام فرمودند : کعبه خانهای است که خداوند از ابتدای خلقت تا انتهای خلقت همه ی انسانها را با آن امتحان میکند.
« اخْتَبَرَ الْأَوَّلِينَ مِنْ لَدُنِ آدَمَ إِلَى الْآخِرِين » [2]
چهل سال بعد از اینکه حضرت آدم ، خانه کعبه را ساخت در نقلی هست که «مسجد الاقصی» را ساخت که این دومین عبادتگاه روی کره زمین بوده است. [3]
در این جلسه میخواهیم به این سؤال پاسخ بدهیم که چرا خداوند متعال از ابتدا کعبه را قبلهگاه نماز قرار نداد ؟
حدود پانزده سال قبلهگاه بیت المقدس بود و بعد تغییر جهت پیدا کرد به سوی کعبه!
جواب این است که در ابتدای اسلام کعبه بتخانه ی مشرکان بود. سیصد و شصت تا بت داخل کعبه بود و پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله قدرت پاکسازی کعبه از آن بت ها را نداشت و اگر قبلهگاه ، خود کعبه میشد نوعی رسمیت دادن به بتهای مشرکان بود ؛ و برای اینکه صفِ مسلمانها از مشرکان در ابتدایِ اسلام جدا شود ، خداوند قبلهگاه را بیت المقدس قرار داد.
یهودیها با همه انحرافاتی که درآنها اتفاق افتاده بود دینشان به دین اسلام نزدیکتر بود از مشرکان به دین اسلام. چون یهودیها خدا را قبول داشتند ، «بتها» رو قبول نداشتند و قبول داشتند که خداوند پیامبرانی رو برای هدایت مردم فرستاده است.
دومین دلیل در آیه ۱۴۳ سوره بقره آمده که « لِنَعْلَمَ مَنْ يَتَّبِعُ الرَّسُولَ مِمَّنْ يَنْقَلِبُ عَلى عَقِبَيْه »
خداوند میخواست مسلمانها را امتحان کند.
آقا امام حسن عسکری علیه السلام فرمودند که مسلمانهای صدر اسلام با توجه به علاقهای که به کعبه داشتند دوست داشتند که قبلهگاه کعبه باشد.
خداوند مخصوصاً قبلهگاه رو بیت المقدس قرار داد تا آنها را امتحان کند که بین حس وطن پرستی و حس تبعیت از پیامبر کدام را انتخاب میکنند ؟! [4]
این امتحان را خداوند برای من و شما هم قرار داده!
برخی از کسانی که داخل ایران هستند می گویند : ما نماز نمیخوانیم چون نماز به زبانِ عربی است!
ما با زبانِ مادری مان اگه خدا بخواهد نماز می خوانیم ، اگر نه نماز نمیخوانیم!.
خداوند ما را هم امتحان میکند که آیا حسّ ناسیونالیستی رو انتخاب میکنیم یا حسّ تبعیت از خدا و پیامبر خدا را ؟!
برخی از علما فرمودند : مخصوصاً خداوند قبلهگاه را در ابتدا کعبه قرار داد تا مسلمانها با استدلال عقلی و دلیل یقینی مسلمان شوند نه با ایجاد تحریک عاطفی که چون کعبه را دوست داریم و قبلهگاه مسلمانها شده بیایند مسلمان شوند.
پس یکی از دلایل اینکه در ابتدا کعبه قبله گاه مسلمان ها نبود امتحانِ مسلمانها بود در تبعیت از پیامبر عزیزمان.
[1] امام صادق علیه السلام : إِنَّ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ دَحَا الْأَرْضَ مِنْ تَحْتِ الْکَعْبَةِ إِلَی مِنًی. در ابتدا خداوند بهراستی خدای عزّوجلّ زمین را از زیر خانه کعبه تا مِنا کشید. ( الکافی ، ج ۴ ، ص۱۸۹ )
[2] كافي ( ط - دار الحديث ) ، ج 8 ، ص 44.
[3] مسند ابی داوود ، ص 67 (نقل از ابوذر غفاری).
[4] أَنَّ هَوَى أَهْلِ مَكَّةَ كَانَ فِي الْكَعْبَةِ فَأَرَادَ اللَّهُ أَنْ يُبَيِّنَ مُتَّبِعَ مُحَمَّدٍ صلّی الله علیه و آله مِنْ مُخَالِفِيهِ بِاتِّبَاعِ الْقِبْلَةِ الَّتِي كَرِهَهَا وَ مُحَمَّدٌ صلّی الله علیه و آله يَأْمُرُ بِهَا وَ لَمَّا كَانَ هَوَى أَهْلِ الْمَدِينَةِ فِي بَيْتِ الْمَقْدِسِ أَمَرَهُمْ بِمُخَالَفَتِهَا وَ التَّوَجُّهِ إِلَى الْكَعْبَةِ لِيُبَيِّنَ مَنْ يُوَافِقُ مُحَمَّداً فِيمَا يَكْرَهُهُ فَهُوَ مُصَدِّقُهُ وَ مُوَافِقُهُ ثُمَّ قَالَ وَ إِنْ كانَتْ لَكَبِيرَةً إِلَّا عَلَى الَّذِينَ هَدَى اللَّهُ إِنَّمَا كَانَ التَّوَجُّهُ إِلَى بَيْتِ الْمَقْدِسِ فِي ذَلِكَ الْوَقْتِ كَبِيرَةً إِلَّا عَلَى مَنْ يَهْدِي اللَّهُ فَعَرَفَ أَنَّ اللَّهَ يُتَعَبَّدُ بِخِلَافِ مَا يُرِيدُهُ الْمَرْءُ لِيَبْتَلِيَ طَاعَتَهُ فِي مُخَالَفَةِ هَوَاهُ. ( بحارالأنوار ، ج ۴ ، ص 107 )