330 ـ با چه روش‏هایى مى‏توان مسؤولیت‏پذیرى را در كودكان ایجاد كرد؟

براى ایجاد مسؤولیت‏پذیرى در كودكان از راهكارهاى ذیل استفاده كنید:

1. مسؤولیت‏هاى مربوط به سن آنان را بینشان تقسیم كنید (ر.ک: پرسش 327 و 328)

2. فرصت لازم را در اختیارشان قرار دهید. 2 یا 3 وظیفه ساده در روز در حد 10 تا 20 دقیقه كافى است. در ضمن توجه داشته باشید كه كودكان براى گذر از فعالیتى به فعالیت دیگر، به زمان نیاز دارند؛ پس به آن‏ها فرصت انتقال بدهید.

3. مسؤولیت‏ها را به بخش‏هاى كوچك تقسیم كنید تا به خوبى بتوانند از عهده آن‏ها برآیند.

4. چگونگى انجام مسؤولیت‏ها را به آنان بیاموزید. براى اطمینان از درك مسؤولیت به ویسله فرزند، از او بخواهید آن را تكرار كند. گاهى لازم است براى بازده بیشتر، راهكارهایى را به آنان نشان دهید؛ براى مثال، به جاى 4 بار خم شدن و برداشتن شى‏ء از روى زمین و 4 بار به سمت كمد رفتن، بیاموزید كه 4 شى‏ء را یك باره بردارد و 1 بار به سوى كمد برود. یا براى مرتب كردن اتاق خود، از اشیاى بزرگ‏تر مثل تخت آغاز كند و بعد سراغ كوچك‏ترها برود یا از نقاط در معرض دید (تخت و جمع و جور كردن لباس‏ها) آغاز كرده، بعد سراغ نظافت كشوهاى كمد برود.

براى این كه همه جاى اتاق تمیز شود و قسمتى باقى نماند، به فرزند خود بیاموزید كه اتاق را در جهت عقربه‏هاى ساعت تمیز كند.

5. بر انجام مسؤولیت‏ها نظارت كنید. براى جا افتادن مسؤولیت، ابتدا همراه فرزندتان باشید تا دست كم 3 بار آن را به درستى انجام دهد. در صورت نظارت مى‏توانید با طرح سؤال، كودك را به كشف وظیفه بعدى وادارید. حالا باید چه كار كنیم؟ چه كار دیگرى باید در اتاقت انجام شود؟