269 ـ روان‏شناسان و متخصصان مسائل تربیتى، بر بازى كودكان بسیار تأكید مى‏كنند: علت این هم تأكید چیست؟

این هم تأكید بر بازى كودكان، به جهت اهمیت آن است. بازى، عامل مهمى براى رشد عاطفى، عقلانى و اخلاقى كودكان شمرده مى‏شود. رسول گرامى اسلام 6 بازیگوشى كودك در كودكى را مایه فزونى عقل او [1] و امام كاظم 7 باعث بردبارى او در بزرگسالى مى‏داند. [2]

كودكان با بازى سرگرم مى‏شوند و لذت مى‏برند و افزون بر آن، مهارت‏هاى زندگى (لباس پوشیدن، غذا خوردن، رعایت نظم، رعایت نوبت، برقرارى ارتباط با دیگران و...) را تمرین و ایفاى نقش مى‏كنند و در آینده بهتر مى‏توانند كارهاى روزانه خود را انجام دهند. قوانین بازى، كودك را آماده مى‏كند تا اصول و مقررات زندگى اجتماعى را درك و بدان‏ها عمل كند. در جریان بازى، كودك مى‏آموزد كه چه چیزى خوب و چه چیزى بد است. او یاد مى‏گیرد كه اگر بخواهد در بازى پذیرفته شود، باید راستگو، درستكار، عادل و با انضباط باشد.

كودكان، بسیارى از اصول ارزشمند اخلاقى و اجتماعى مانند از خودگذشتگى، كمك به دوستان، صبر و مقاومت، رعایت حقوق دیگران، تحمل دیگران، تفاهم، همكارى، اتحاد، ارزشمندى گروه و... را در بازى مى‏آموزند. بازى آن‏قدر اهمیت دارد كه امروزه در مراكز روان درمانى، اتاقى را به «بازى درمانى» اختصاص داده‏اند تا با مشاهده بازى كودك یا از راه بازى درمانگر با كودك، به توانایى‏ها و ضعف‏هاى او در زمینه‏هاى گوناگون پى برده، از راه بازى، مشكلات عاطفى و اجتماعى او را درمان كنند؛ براى مثال، كودك، هنگام بازى با حیوانات عروسكى و نقش دادن به آن‏ها (نقش خود، پدر، مادر، خواهر یا برادر)، مشكلات ارتباطى یا عاطفى اعضاى خانواده با خود را بروز مى‏دهد و درمانگر با مشاهده بازى مى‏تواند به او كمك كند.

دختر كوچكى كه هنگام بازى، عروسك را به شدت تنبیه مى‏كند (به این دلیل كه شلوارش را خیس كرده است)، در حقیقت دارد رنجى را نشان مى‏دهد كه از سخت‏گیرى مادر در این مورد برده یا مى‏برد.

وقتى پسر كوچكى، هنگام بازى با خرس عروسكى، او را از لولو خرخره و امثال آن مى‏ترساند مى‏تواند نشانه این باشد كه والدینش نیز او را مى‏ترسانند.


[1] ـ متقى هندى، كنزالعمال، ج 11، ص 91 .

[2] ـ كلینى، كافى، ج 6، ص 57 .