265 ـ آیا امكان دارد به كودك 1 سالهام
265 ـ آیا امكان دارد به كودك 1 سالهام، دورى از خطرها را آموزش دهم؟ چگونه؟
آرى، شما مىتوانید راه ایمن ماندن و فاصله گرفتن از خطرها را به فرزند خردسالتان بیاموزید و باید این كار را بكنید؛ زیرا نمىتوانید او را زندانى كنید.
با توجه به سن پایین فرزند و عدم تكلم او و ناتوانى در درك آموزههاى استدلالى، آموزش او در این زمینه، با شیوهاى خاص امكانپذیر است.
در صورت رفتارهاى پر خطر، از سرزنش فرزندتان و زیادهروى در نهى كلامى او بپرهیزید؛ زیرا باعث بىتوجهى كودك هنگام ضرورت مىشود.
بهترین شیوه آموزش، پس از رفع زمینههاى خطر در منزل (ر.ک: پرسش 258) این است كه هنگام حادثهجویى به سوى فرزندتان بروید؛ او را از روى زمین بلند كرده، و از رفتار پر خطر، با قاطعیت نهیش كنید.
در صورتى كه شىء خطرناكى مثلا چاقو را برداشته است، آن را از دستش بگیرید (مراقب باشید كه چاقو و امثال آن را از دستش نكشید) و با قاطعیت بگویید: «به چاقو دست نزن». گر چه فرزند 1 ساله شما هنوز نمىتواند سخن بگوید، توصیه مىكنم با هیمن واژگان، او را نهى كنید. مطمئن باشید كه مقصود شما را مىفهمد؛ البته استفاده از واژگانى مثل «جیزه، بوفه، خطرناكه و...» نیز مؤثر است.
ممكن است هنگام نهى، خود را با حركات چهره شیرین كند و بیش زا پیش دوست داشتنى شود. اگر در این حالت، لبخند بزنید یا بخندید، با این برخورد دوگانه و تزلزل شما به این نتیجه مىرسد كه دارید با او شوخى یا تفریح مىكنید؛ پس مغلوب احساسات خود نشوید و او را با قاطعیت (و نه با لحنى مبارزه جویانه) از رفتار خطرناكش نهى كنید.
بدیهى است كه پس از گرفتن شىء خطرناك گریه مىكند و قشقرق راه مىاندازد. بهترین كار براى پیشگیرى از این گونه رفتارها این است كه از روش «حواس پرت كردن» استفاده، و او را با چیز جذاب دیگرى سرگرم كنید.
در مواردى كه فرزند خردسال شما به سمت ظرف داغ غذا یا فنجان چایى مىرود، با سرعت به سمت او بروید و جلوش را بگیرید. براى این كه دلیل رفتار شما را بفهمد، فنجان یا ظرف غذا را به دستش نزدیك كنید تا حرارت آن را حس كند و همزمان با این كار، واژگان جیزه، بوفه، داغه و... را به كار برید. از این شیوه براى آموزش خطر بخارى كه نمىتوان آن را حذف یا جا به جا كرد نیز مىتوانید استفاده كنید.
در صورتى كه با رفتارى پر خطر مانند فرو كردن میخ یا مشابه آن در پریز برق مواجه شدید، چارهاى ندارید كه باز خورد شدیدترى داشته باشید. در این حالت، پیشنهاد مىشود افزون بر نهى قاطعانه، با دست (البته با انگشتان باز) ضربهاى آرام نیز به پشت دستش بزنید تا این ضربه و سوزش دست، پیامى را به مغز او بدهد و در صورت تكرار چنین رفتارى، همان پیام تداعى شود و او را از این رفتار باز دارد.