چه کار کنیم که کیفیت نمازمان را بالاتر ببریم؟

در پاسخ به چند مورد از مهم­ترین کارهایی که برای ارتقای نمازمان می‌توانیم انجام دهیم، اشاره می‌کنیم:


5. تلاش برای افزایش حضور قلب؛

انسان باید بکوشد هر چیزی را که ممکن است توجه کامل او را در نماز از بین ببرد، کنار بگذارد و با تمام وجود وارد نماز شود و تمام فکر و ذکرش متوجه عظمت پرودگار و گفتگو با او باشد.

6. توجه به معاني و اسرار نماز.

همۀ عبادات و از جمله نماز، داراي اسراري است که در روایات اهل بیتDبیان شده ‌است و بعضی از علما نیز در اینباره کتاب‌های سودمندی نوشته‌اند؛ برای مثال دربارۀ فلسفۀ وضو چنین آمده است: به درستی که وضو مرزی از مرزهای خداست تا خدا بداند چه کسی یا کسانی او را اطاعت می‌کنند و چه کسانی سرپیچی می‌کنند…[1]

فضل­بن­شاذان از امام رضاAروایت می­کند که امام فرمود: "وضو واجب قرار داده شده است تا شخصي که اطاعت مي­کند از کسي که نافرماني مي­کند شناخته گردد و همچنين انسان هنگام رويارويي با خداوند منان از تمام آلودگی‌ها و نجاست‌ها پاک گردد و با حالت کسالت و چرت به ديدار دوست نرود و قلب انسان قبل از رکوع و سجده در برابر خداوند تزکيه گردد؛ ولي در نماز ميت نيازي به وضو نیست؛ زیرا در آن، رکوع و سجده وجود ندارد و فقط دعاي براي ميت و ذکر خداست".[2]

توجه به دعاهاي وارد شده هنگام وضو می­تواند فرد را به فلسفۀ کارهایی که در هنگام وضو انجام می‌دهد رهنمون کند برای نمونه:

ـ وضو گیرنده هنگام ديدن آب، می‌گوید: ستايش خداى را كه آب را پاك‏كننده قرار داد، و آن را ناپاك نگردانيد.[3] و متوجه اين نعمت عظيم و خاصیت پاک‌ و پاکیزه‌کنندگی آن مي‌شود.

ـ موقع گرداندن آب در دهان مي‌گويد: خدايا روزى‏ كه ملاقاتت مى‏كنم دليل محكم را به من تلقين فرما و زبانم را به ذکرت گويا كن.[4] در آن لحظه صحنۀ قيامت پیش روی او مجسم می‌شود.

ـ در استنشاق (بالا کشیدن آب در بینی)، می‌گوید: خدايا بوى بهشت‏ را بر من حرام مكن و از كسانى قرارم ده كه بو و نسيم و عطر آن را ببويد.[5] و به ياد بهشت مي‌افتد.

ـ زمان شستن صورت و دست‌ها و مسح سر و پاها، صحنه‌هايی ديگر از قيامت برای او جان می‌گیرد….[6]


[1]. کلینی، الكافي، ج‏5، ص 70، ح 14.

[2]. حر عاملی، وسائل الشيعة، ج1 ص 367.

[3]. "اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذى جَعَلَ الْمآءَ طَهُورا وَلَمْ يَجْعَلْهُ نَجِسا".

[4]. "اَللّهُمَّ لَقِّنى حُجَّتى يَوْمَ اَلْقاكَ وَاَطْلِقْ لِسانى بِذِكْراكَ".

[5]. "اَللّهُمَّ لا تُحَرِّمْ عَلَىَّ ريحَ الْجَنَّةِ وَاجْعَلْنى مِمَّنْ يَشَمُّ ريحَها وَرَوْحَها وَطيبَها".

[6]. برای دیدن دعاهای وارد شده هنگام وضو ر.ک به مفاتیج الجنان.