نمونه‏هايى از حكمت خداوند

1. خداوند مردم را مجبور به ايمان آوردن نمى‏كند زيرا ايمان اجبارى ارزشى ندارد؛ (وَ لَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَآمَنَ مَنْ فِي الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَميعاً)[1] (وَ لَوْ شَاءَ لَهَدَاكُمْ أَجْمَعِينَ)[2] (وَ لَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَمَعَهُمْ عَلَى الْهُدَى).[3]

2. خداوند همه انسان‏ها را مثل هم نيافريد والّا شناسايى افراد مشكل بود؛ (وَ جَعَلْنَاكُمْ شُعُوباً وَ قَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا).[4]

3. خداوند همه انسان‏ها را از نظر استعداد و عقل و هوش نيز مثل هم قرار نداد والّا مردم در زندگى دچار مشكلات مى‏شدند؛ (وَ رَفَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِيَتَّخِذَ بَعْضُهُم بَعْضاً سُخْرِيّاً).[5]

4. خداوند فوراً مجرم را در دنيا عقاب نمى‏كند والّا همه نابود مى‏شدند؛ (وَ لَوْ يُؤَاخِذُ اللَّهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلَى ظَهْرِهَا مِن دَابَّةٍ وَ لكِن يُؤَخِّرُهُمْ إِلَى أَجَلٍ مُّسَمّىً)[6] نظير همين مضمون در ايه 11 سوره يونس نيز آمده است؛ (وَ لَوْ يُعَجِّلُ اللَّهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجَالَهُم بِالْخَيْرِ لَقُضِيَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ).

5. خداوند در جنگ ميان حق و باطل با اعجاز حق را پيروز نمى‏كند و الّا مؤمنان واقعى شناخته نمى‏شدند؛ (وَ لَوْ يَشَاءُ اللَّهُ لَانتَصَرَ مِنْهُمْ وَ لكِن لِيَبْلُوَا بَعْضَكُم بِبَعْضٍ).[7] البته در برخى از موارد بعد از آنكه مسلمانان تلاش و كوشش كردند، امداد غيبى شامل آنان مى‏شود، مانند پيروزى در جنگ بدر.

7. خداوند اگر رزق همه را زياد قرار مى‏داد گروهى ظلم مى‏كردند؛ (وَ لَوْ بَسَطَ اللَّهُ الرِّزْقَ لِعِبَادِهِ لَبَغَوْا فِي الْأَرْضِ).[8]

اکبر دهقان ؛ هزار و يك نكته از قرآن كريم؛ ج‏1، ص: 12


[1] ( 5). يونس 99

[2] ( 6). نحل 9

[3] ( 7). انعام 35

[4] ( 8). حجرات 13

[5] ( 9). زخرف 32

[6] ( 10). فاطر 45

[7] ( 11). محمد 4

[8] ( 1). شورى 27