مسابقه کشتی به فینال رسیده بود.
مسابقه کشتی به فینال رسیده بود. عباس با این بُرد قهرمان میشد چیزی که آرزوی هر ورزشکاری است.
همهی تماشاگران در انتظار مسابقه فینال بودند. نوبت عباس رسید؛ بلندگوی سالن چندبار اسم عباس را خواند: عباس حاجیزاده با دوبنده آبی ...
رقیب عباس روی تشک آمده بود اما خبری از عباس نبود. مربی عباس هم گیج شده بود. تمام سالن را گشتیم اما خبری از عباس نبود، فایده نداشت.
داور دست رقیب عباس را بالا برد. بعد از چند لحظه، عباس وارد سالن شد. با عجله به سمتش رفتم و گفتم: کجا بودی؟! اسمت را خواندند نبودی؟!
با آرامش گفت: وقت نماز بود؛ رفتم مسجد نمازم را بخوانم.
مانده بودم چه بگویم.
وقتی خبر شهادت عباس حاجی زاده را شنیدم فهمیدم که قهرمان واقعی عباس است. [1]
شهید محمد ابراهیم احمدپور گفت: «از همین امروز باید نمازهایمان را به جماعت بخوانیم.»
گفتم: آقای احمدپور! نماز جماعت جا میخواهد. ما که در ساختمان شهرداری اتاق خالی نداریم.
دفتر خودش را نشان داد و گفت: «همینجا».
بعد هم آستینهایش را بالا زد، میز و صندلیهای اتاقش را جابهجا کرد و گفت: «موکت بیاورید، از امروز اینجا هم دفتر کار من است، هم نمازخانه». [2]
بهخاطر برگزاری نماز جماعت، فرمانده عراقی دستور داده بود یک هفته درِ آسایشگاه را باز نکنند. روز هشتم، سربازان عراقی در را باز کرده و وحشیانه به ما حمله کردند. بعد هم ما را بیرون بردند و پنج نفر، پنج نفر روی زمین نشاندند.
هر سرباز با یک کابل برق که نوک آن با فلزی پرس شده بود بالای سرمان آماده بود و با دستور فرمانده، شروع به زدن کرد.
صدای شیون و زاری، سراسر اردوگاه را پر کرده بود. کمتر اسیری بود که تنش خونی نشده باشد، بعضیها هم بیهوش روی زمین افتاده بودند. آخر کار هم، فرمانده عراقی فریاد کشید و گفت:
«این پاداش کسی است که در ارتش عراق، نماز جماعت میخواند.» [3]
وقتی خدای مهربان در قرآن فرموده که: « وَ أَقِمِ الصَّلاةَ لِذِكْري ؛ نماز را بخوان تا به یاد من باشی» معنای دیگرش این است که اگر به یاد او نباشیم نمازی نخواندهایم. حالا برای اینکه در نماز به یادش باشیم به این نسخه شفابخش عمل کنیم که نبی مکرم اسلام 9فرمود:
«طوری نماز بخوان که گویی آخرین نمازی است که میخوانی.»
و نیز در جای دیگر داریم:
«طوری نماز بخوان که انگار خدا را میبینی و اگر تو او را نمیبینی بدان که او تو را میبیند.»
از همین امروز تمرین کن قبل از نماز خیلی جدی به خودت بگو:
این آخرین نماز من است، من میخواهم با خدا حرف بزنم. [4]
شاید ما با خودمان فکر کنیم که عطر زدن یا داشتن انگشتر در نماز خیلی هم فرقی ندارد، اما وقتی سفارشات پیامبر اکرم 9 را میبینیم و از طرفی رفتار علمای دین را در عمل به این دستورات مشاهده میکنیم باید قبول کنیم که راز و رمزی هست که ما بیخبریم، و گرنه دلیلی نداشت که امام خمینی با این همه کار و کمبود وقت روزی پنج بار خودش را معطر کند و اصرار داشته باشد که قبل از هر نماز از عطر یا ادکلن استفاده کند.
در روایت داریم که امام صادق 7 فرمود: دو رکعت نماز که نمازگزار عطر زده باشد، ثوابش 70 برابر میشود.
و نیز پیامبر 9 فرمود:
«مسواک زدن برای نماز، ثواب نماز را 70 برابر میکند.» یا انگشتر به دست کردن، ثواب نماز را 1000 برابر میکند. [5]
مادر شهید مجید مقدادی پس از اینکه با خبر شد پسرش مجروح شده است خودش را سریع به بیمارستان رساند.
پیکیری را روی تخت دید که از شدت جراحاتِ ترکشها، بیحرکت روی تخت افتاده است. با چنین وضعی آنچه که باعث شگفتی همگان به خصوص پزشک معالج شده بود میزان پای بندی و تقید مجید در خواندن نمازهایش بود.
دکترش میگفت: مجید چهار روز در اغما بود؛ بعد که به هوش آمد، اولین چیزی که خواست آب بود تا وضو بگیرد و نمازش را بخواند.
من در طی بیست و پنج سال طبابتم چنین نماز پر شور و حرارتی را ندیده بودم آن هم با آن بدن پر از زخم و جراحات.[6]
ابوجهل از اطرافیان خود پرسید: آیا «محمد» در میان شما نیز به سجده میرود؟!
گفتند: بله!
گفت: قسم میخورم اگر او را در نماز ببینم با پای خود گردن او را له میکنم.
زمانی که متوجه شد پیامبر 9 در حال نماز است تصمیم گرفت با لگد بر سر مبارک حضرت بکوبد.
همین که نزدیک شد با حالتی عجیب عقب نشینی کرد و به مشرکان گفت: وقتی به او نزدیک شدم در مقابل خود خندقی از آتش دیدم.
در سوره علق آیه 9 آمده است:
« أَ رَأَيْتَ الَّذي يَنْهى * عَبْداً إِذا صَلَّى ؛ آیا دیدی کسی را که منع میکرد بندهای را که نماز میخواند.»
پیامبر 9 و مؤمنان اینگونه در برابر سختیها و شکنجههای مشرکان ایستادگی کردند تا دین و نماز باقی بماند. [7]
موسی بخشایشی میگوید:
قبل از انقلاب بود؛ در دبیرستان اجازه نمیدادند نماز بخوانیم، جایی هم برای این کار نبود.
با چند نفر مخفیانه گوشهی کلاس روزنامه پهن میکردیم و نمازمان را همانجا میخواندیم؛ یک مهر همیشه همراهمان بود.
زنگهای تفریح گوشهی کلاس، وعدهگاهمان شده بود.
یکروز که مشغول نماز ظهر بودم، یکدفعه پشت گردنم شروع کرد به تیر کشیدن، کمی پرت شدم به جلو، اما توجهی نکردم و نمازم را ادامه دادم تا تمام شد.
مدیرمان بلند فریاد زد: چرا داری نماز میخوانی؟! چرا توی مدرسه اغتشاش به پا میکنی؟!
چیزی نگفتم، فقط نگاهش میکردم؛ به همینخاطر یک هفته از مدرسه بیرونم کردند. [8]
بعضیها در سختی و مشکلات نماز را ترک میکنند، دقیقاً همان لحظاتی که احتیاج بیشتری به نماز دارند تا با ارتباط با خدای قادر، راه نجات از مشکلات برایشان هموار شود. در قرآن کریم آمده است:
« وَ اسْتَعينُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاة ؛ از نماز کمک بگیرید.»
امام صادق 7 میفرماید:
«چه چیزی مانع میشود شما را که هر گاه مشکلی یا اندوهی برایتان پیش آمد وضو بگیرید و دو رکعت نماز بخوانید و از خدا رفع آن مشکل و اندوه را بخواهید؟! (چرا اینکار را نمیکنید؟!)» [9]
با مجروحیت کمی در بیمارستان مشهد بستری شدم. عبدالحسین ایزدی هم آنجا بود. از ناحیه سر مجروح شده بود و حال خوبی نداشت.
یکی از شبها مادرش سراسیمه به اتاقم آمد و گفت: حالش اصلاً خوب نیست.
با عجله به اتاقش رفتم، تکانهای شدیدی میخورد. دکتر، آمپول آرامبخشی به او تزریق کرد و او آرام شد.
بعد از لحظاتی نشست روی تخت و به من گفت: خاک تیمم بیاور.
خاک تیمم بردم، مهر را هم به دستش دادم. نمازش را شروع کرد. با حالتی عجیب با خدا حرف میزد. منتظر بودم که سلام نماز را بدهد تا کمی با او حرف بزنم. اما سلام نماز او با لحظه شهادتش همزمان شد.
همه کسانی که در اتاقش بودند گریه میکردند. [10]
وقتی به یک لیوان آب بگوییم: دوستت دارم، مولکولهایش زیبا میشود و برعکس در صورتی که به همان آب بگوییم: دوستت ندارم، مولکولهایش زشت میشود.
«ای مو تو» دانشمند ژاپنی به یک لیوان آب دعا خواند و از مولکولهایش عکس گرفت. خیلی زیبا شده بودند و به یک لیوان آب دیگر دعا نخواند مولکولهایش زیبا نبودند.
خداوند کلمات مخصوصی را انتخاب کرده که هر روز بخوانیم و از آثارش بهرهمند شویم. دو سوم بدن ما از آب تشکیل شده است و از نظر همان آزمایش دانشمند ژاپنی نیز، نماز اثرگذاری بسیاری در روح و روان و حتی جسم دارد؛ و خداوند فرمود: « إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَر ؛ نماز انسان را از فحشا و منکر باز میدارد.» [11]
بیسیم، خبر محاصره شدن تعدادی از رزمندگان را داد، آن هم در منطقهای صعب العبور.
فرماندهان و شهید بروجردی خیلی ناراحت و نگران بودند. هیچ راه حلی برای رهایی نیروهای محاصره شده پیدا نمیکردند.
شهید بروجردی بلند شد وضو گرفت و به نماز ایستاد. نمازی پر از حضور خدا؛ پس از نماز بر اثر خستگی خوابش برد. بعد از چند دقیقه، ناگهان از خواب پرید؛ سراسیمه به سوی نقشه عملیاتی دوید، مدتی به نقشه زل زد، بعد با صدای بلند همه فرماندهان را به اتاق فرا خواند و طرحی را برای کمک به نیروهای در محاصره مطرح کرد؛ طرحی نو که همه را به تعجب وا داشت. همه موافق این طرح بودند. با اجرای طرح، محاصره شکسته شد و رزمندگان آزاد شدند.
با خوشحالی به سمت شهید بروجردی رفتم و در مورد طرح، سؤال کردم؛ اشک در چشمانش حلقه زد و گفت: هر وقت با مشکلی مواجه میشوم به نماز میایستم و توسل به ائمه اطهار پیدا میکنم. این کار راههایی را جلوی رویم باز میکند.[12]
شهيد محمد نصراللهي در دوران بچگي بسيار بازيگوش بود. خواهرش ميگويد: درِ خانه را زدند، رفتم در را باز کردم ديدم يکي از همسايهها که زرتشتي بود با ناراحتي پشت در ايستاده و ميگويد:
برو بگو پدرت بيايد دم در، اين چه وضع بچه تربيت کردن است؟!
فهميدم که محمد دسته گل به آب داده است. پدر با عجله آمد دم در، همسايه با اوقات تلخي گفت:
آقا يک چيزي به اين بچهتان بگویيد، اينطور که نميشود!
پدر گفت: اينها که با هم دوست بودند نميدانم چرا دعوا کردند.
همسايه زرتشتي حرف پدر را قطع کرد و گفت: دعوا چيه آقا! اين پسر شما بچهي ما را از راه به در کرده است. صبح بلند شديم ديديم دارد نماز ميخواند همهاش تقصير اين پسر شماست، نيم وجبي راه رفتنش را بلد نيست آمده به بچهي من نماز ياد داده. [13]
شهيد حسين هدايي خيلي با محبت و عاطفه بود و به نماز خيلي اهميت ميداد.
حتي زماني که به مرخصي ميآمد فکر و ذکرش اين بود که رفقایش براي نماز صبح خواب نمانند.
وقت نماز صبح که ميشد تلفن را بر ميداشت و به تک تک بچهها زنگ ميزد و ميگفت: «بيداريد! وقت نماز است».
هر روز صبح، شايد به 30 نفر تلفن ميزد و اين، کار هميشگي او بود. [14]
در جبهه سربازي بود که نماز نميخواند، اما با کمال تعجب در عمليات والفجر 8 شهيد شد.
وقتي سراغ يادداشتهايش رفتيم مطالب تکان دهندهاي ديديم. او نوشته بود:
قبل از عمليات، يک شب از رزم شبانه برگشتيم. چون خيلي خسته بودم دراز کشيدم تا بخوابم، اما بقيه رزمندهها به نماز خواندن مشغول شدند. در آن لحظه نسبت به آنها احساس کمبود کردم و با اينکه آنها دوستانم بودند حس کردم خيلي با آنها فاصله دارم. به گريه افتادم. در همان لحظه با خداي خود عهد کردم هميشه به ياد او باشم و نماز بخوانم. بلافاصله وضو گرفتم و در کنار يکي از رزمندهها که خيلي دوستش داشتم، مشغول خواندن نماز شدم.
من آن شب را هيچ وقت فراموش نميکنم. شب آشتي من با خدا بود».
پس از شهادت آن رزمنده، شنيدم که خانوادهاش هم تغيير عقيده دادهاند و نمازخوان شدهاند. [15]
[1] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۱۹
[2] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۲۸
[3] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۳۱
[4] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۳۷ ؛ منبع احادیث کافی، ج 4، ص 261 و مصباح الشریعه، ص8
[5] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۴۹ منبع احادیث ؛ ثواب الأعمال، ص 40 و جامع الأخبار، ص 78 و بحار الانوار، ج 81، ص 257
[6] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۵۳
[7] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۵۴ به نقل از تفسیر نور، ذیل آیه 9 سوره علق.
[8] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۵۵
[9] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۵۶ به نقل از البرهان، ج1، ص 209
[10] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۵۸
[11] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۶۶
[12] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۷۰
[13] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۹۳
[14] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۹۵
[15] زیر این حرف ها خط بکشید؛ ص ۹۷