مشخصات مسجد پیامبر اکرم در ابتدای هجرت

ابن سعد در طبقات ۱/ ۲۳۹ می‌نویسد: وسعت مسجد صد ذراع در صد ذراع و به شكل مربع بود كه حدوداً دو هزار و پانصد متر مربع می‌شده است و به نقل سمهودی در وفاء الوفاء ۱/ ۳۴۰ هفتاد در شصت ذراع بوده كه حدود هزار متر مربع بوده است.

پایه‌های آن را سه ذراع، یعنی حدود یك متر و نیم تا نزدیك دو متر با سنگ چیدند و بقیه را با خشت ساختند.

ستون‌های آن را از تنه نخل برافراشتند و سقف آن را نیز با شاخه خرما پوشاندند و قبله آن را به سوی بیت المقدس قرار دادند.

برای مسجد سه در گذاشتند؛ یكی در پشت مسجد و دو تای دیگر سمت راست و چپ بود.

شب‌ها برای روشنایی مسجد شاخه نخل می‌سوزاندند. تا سال هفتم هجرت همین ساختمان بود، در سال هفتم پس از فتح خیبر و افزایش جمعیت بر وسعت مسجد افزوده شد. [1]

[1] درسنامه آشنایی با تاریخ اسلام (پیام اور رحمت) ؛ ج ۱ ، ص: ۱۵۶.