#در_محضر_بهجت 27 ؛ شناسنامه

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

نکاتی را درباره زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه تقدیم‌تان می‌کردم.

پیامبر عزیزمان در شبِ معراج وقتی به آسمان رفتند و آنجا آخرین ورژنِ نماز رونمایی شد، خداوند متعال به ایشان فرمودند که در رکعت اول بعد از سوره حمد سوره « قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ » را بخوان چون شناسنامه من خداست و در رکعت بعد، بعد از سوره حمد سوره « إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ » را بخوان که شناسنامه تو و اهل بیتت است.

آقا امام هادی علیه السلام هم به یکی از شاگردانشان فرمودند : « أَنَّ أَفْضَلَ مَا تَقْرَأُ فِی الْفَرَائِضِ بِ إِنَّا أَنْزَلْناهُ وَ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَد » بهترین سوره‌ها که در نماز بعد از سوره حمد خوانده می‌شود سوره قدر و سوره توحید است. [1]

آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه وقتی در نجف اشرف بودند در درس اخلاق علامه قاضی رضوان اللّه علیه شرکت می‌کردند، و این عالم بزرگوار در شبانه روز زیاد سوره « قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ » را می‌خواند و ‌می‌فرمودند‌ قرائت این سوره برای تقویتِ توحید مفید است و در فقه و اصول ایشان شاگرد آیت‌الله غروی اصفهانی بودند که این عالم بزرگوار تلاش می‌کرد در شبانه روز هزار بار سوره « إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ » را بخواند! [2]

در سیره خود آیت‌الله بهجت نوشته‌اند در شبانه روز هنگامی که برای درس می‌رفتند یا در لابه لای کارهای دیگر سوره توحید و سوره قدر را زیاد می‌خواندند.

ما هم ان شاءالله یاد بگیریم در لابه لای کارها روزانه از این دو سوره مهم غافل نباشیم!

#در_محضر_بهجت 28 ؛ چشم برزخی

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

سلام به شما معلمان عزیز

نکاتی را از زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه را تقدیم می‌کردم.

مشهور بین علمای معاصر ما این بود که آیت‌الله بهجت چشم برزخی دارند، یعنی باطنِ آم‌ها را ایشان می‌توانند ببینند!

ایشان در خانه ذکر « یا اللّه » و « یا هادی » را زیاد می‌گفتند و وقتی با مردم معاشرت می‌کردند ذکر « یا سَتّار » را. [3]

از ایشان پرسیدند از هزاران اسم خداوند متعال در دعای جوشن کبیر شما چرا ‌‌‌‌آن‌قدر ذکر ذکر « یا سَتّار » را می‌گویید؟ ایشان ‌می‌فرمودند : اگر نیّات درون قلب ما برای مردم روشن شود و آشکار شود آبروی ما می‌رود. یعنی من این ذکرها را می‌گویم تا خدا آبرویم را نگه دارد.

ایشان ‌این حدیث امیرالمؤمنین علیه السلام را در جواب می‌خواندند که « لَو تَکاشَفتُم ما تَدافَنتُم » [4] اگر مردم نیّات قلبی یکدیگر را می‌دانستند و آن کار‌‌‌‌هایی را که در خَفا انجام می‌دهند بر آن آگاهی داشتند، همدیگر را دفن نمی‌کردند.

و برخی از علما فرمودند : آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه ذکر « یا سَتّار » را می‌گفتند برای اینکه باطنِ دیگران را نبینند!! باطن خودشان که پاک و زیبا بود.

ما هم ذکر « یا سَتّار » را زیاد بگوییم و از خدا بخواهیم در دنیا و آخرت پرده بر روی اشتباه‌ها، خطاها و گناهان‌مان بکشد و ما را بین مردم رسوا نکند.

#در_محضر_بهجت 29 ؛ پیدا شدن گُمشده

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

سلام به شما معلمان عزیز

نکاتی را از زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه تقدیم‌تان می‌کردم.

تا حالا شده چیزی را گُم کنید که برایتان خیلی ارزشمند باشد و با از دست دادنش مُضطرب شوید؟

پسر آیت‌الله بهجت می‌گوید : پدر من وقتی از مسجد بیرون آمد تا به سمت خانه بیاید، یک آقایی مضطرب، نگران و افسرده، خدمت پدرم رسید و گفت : دختر نوجوانم را دو سه روز است که گم کردم، دستم به دامنِ شما یک کاری برای من انجام بدهید!

آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه فرمودند این جمله را زیاد بگو :

« أَصبَحتُ فی أَمانِ اللّه، أَمسیتُ فی جِوارِ اللّه »

صبح کردم در امان خدا و وارد شب شدم در پناه خدا.

او منتظر بود که آیت‌الله بهجت یک کاری عجیب به او بگوید که انجام دهد ولی ایشان فرمودند : همین جمله را زیاد بگو!

پسر آیت‌الله بهجت فرمودند ما از او جدا شدیم. وقتی پدرم به خانه رسید و وارد خانه شد، ایشان با خوشحالی به سمتِ من آمد و گفت دخترم را در انتهای آن کوچه پیدا کردم و از ایشان تشکر کنید. ایشان فرمودند : برای پیدا شدن اشیاء گمشده یا آنچه دزدیده شده، این جمله را زیاد بگویید! [5]

بنده کسی را می‌شناسم که موتورش را دزدیدند، حدود یک نصف روز این ذکر را می‌گفت، نیروی انتظامی به او زنگ زد که بیا موتورت را ببر. شخصی که موتور شما را دزدیده بود با موتور داشت کیسه‌ی برنجی را می‌دزدید که نیروهای انتظامی به او حساس شدند و او موتور را انداخت و فرار کرد!

بنابراین خوب است که این کلیپ را به دوستان‌مان برسانیم تا اگر آنها هم چیز گُمشده‌ای را دارند با این جمله پیدا کنند.

#در_محضر_بهجت 30 ؛ ذکر افزایش محبت

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

سلام به شما معلمان عزیز

نکاتی را از زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه تقدیم‌تان می‌کردم.

حضرت موسی علیه السلام در کنار کوه طور در اولین گفتگوی مستقیمی که با خداوند متعال داشتند عرضه داشتند :

« رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی » [6] خدایا سینه‌ام را گشاده کن تا آستانه‌ی تحملم بالا برود و در راه هدایت مردم عصبی نشوم و خشمگین نشوم!

« وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی » [7] خدایا کار را بر من آسان کن، موانع را از سر راهم بردار، گره‌های کور را برای من باز کن و دست اندازها را صاف کن تا من سریعتر به هدفم برسم.

آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه فرمودند برای درمانِ عصبانیت و کنترلِ خشم که دعای اول حضرت موسی است زیاد صلوات بفرستید. [8]

فرمودند اثر صلوات این است که کارها را بسیار آسان می‌کند! [9] [یعنی برای استجابت دعای دوم حضرت موسی در حق خودتان باز صلوات بفرستید]

از ایشان پرسیدند چه کار کنیم که ازدواج سریع‌تر انجام بشود؟ ایشان فرمودند : به همین نیت زیاد صلوات بفرستید. [10]

‌می‌فرمودند : اگر می‌خواهید مِهر و محبت شما به اهل بیت عصمت و طهارت زیاد بشود عاشقانه زیاد صلوات بفرستید.

فرمودند : اگر می‌خواهید مِهر و محبت بین زن و شوهر زیاد شود به همین نیّت زیاد صلوات بفرستید.

ایشان فرمودند : « صلوات دعای مختصری است که فواید مفصلی دارد! » یعنی آثار بسیار زیادی دارد. [11]

هدیه به آیت‌الله بهجت صلوات.

#در_محضر_بهجت ۳۱ ؛ کلید توفیقات

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم.

سلام به شما معلمان عزیز.

درباره‌ی سیره‌ی زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه با هم گفتگو می‌کردیم.

ایشان تا آخر عمرش یعنی تا سن ۹۴ سالگی هر شب ۲ ساعت قبل از اذان صبح بیدار میشدند برای تهجّد، راز و نیاز با خدا و نماز شب ‌و می‌فرمودند : گوی سبقت در معنویت را نماز شب خوان‌ها رُبوده‌اند. [12]

می‌فرمودند : نماز شب مفتاحِ توفیقات است. [13]

یعنی اگر دوست داری در هر کاری که انجام می‌دهی موفق باشی و پیشرفت کنی، کلیدش نماز شب است.

از ایشان سؤال پرسیدند ؛ چه کنیم ما درباره‌ی نماز شب تنبلی نکنیم ما هم نماز شب خوان بشویم؟

ایشان پنج راهکار را توصیه می‌کردند ؛

یک. نیم ساعت زودتر بخواب، نیم ساعت زودتر بیدار بشوی. [14] تو که می‌خواهی برای نماز صبح اول وقت بیدار شوی، شب نیم ساعت زودتر بخواب تا نیم ساعت زودتر، قبل از اذان صبح می‌شوی و با نشاط نماز شب می‌خوانی.

دو. در اوقات توفیق مُسامحه نکن، در بقیه‌ی اوقات توفیق پیدا می‌کنی. [15]

یعنی اگر یک شب به طور اتفاقی قبل از اذان صبح بیدار شدی یا سحرهای ماه رمضان که بیدار هستی بی خیالی طی نکن. وضویت را بگیر و نماز شبت را بخوان. به خدا اثبات کن که که دوست داری نماز شب بخوانی در شب‌های دیگر خداوند تو را موفق می‌کند.

سه. فرمودند : آیه‌ی آخر سوره‌ی کهف را بخوان که به ساعت کوکی قرآن معروف است و از خدا بخواهید که در فلان ساعت شما را بیدار کند. [16]

چهار. بنا را بر این بگذارید هرشب به نماز شب موفق نشدید فردای قضای آن نماز شب را بخوانید. [17]

پنج. تقدیم بر نیمه شب شرعی شود. یعنی اینکه حتی اگر به نیمه شب شرعی هم نرسیده یعنی زمان نماز شب نرسیده و تو می‌خواهی بخوابی خُب نماز شب بخوان و بخواب. [18]

و نکته‌ی آخر که در روایات آمده کمِ ادامه دار بهتر است از زیادی که قطع شود. [19]

و کمِ ادامه دار بهتر است از زیادی که ملال آور و خسته کننده باشد. [20]

یعنی در همان ابتدا دو رکعت را بخوان وقتی بر این کار موفق شدی و علاقه‌مند شدی تعداد رکعات نماز شب را زیاد کن.

#در_محضر_بهجت ۳۲ ؛ فرار از شهرت

بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم

سلام به شما معلمان عزیز.

درس‌‌‌‌‌هایی را از زندگی آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه با همدیگر مرور می‌‌کردیم.

استادِ آیت‌الله بهجت یعنی علامه قاضی رضوان اللّه علیه به شدّت از شهرت گریزان بودند و سرِ ظهر که هوا به شدّت گرم است به حرم امیرالمؤمنین می‌رفتند تا کمتر مورد توجه دیگران قرار بگیرند و کمتر مشهور بشوند. [21]

آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه هم ‌سال‌های سال درس‌ها را در خانه شان برگزار می‌‌کردند با ده_ پانزده تا طلبه. که یکی از آن طلبه‌ها شد علامه‌ی مصباح یزدی رضوان اللّه علیه.

در ‌سال‌های آخر عمرشان که تعداد شاگردانشان زیاد شد درس‌ها را در مسجد فاطمیه برگزار می‌کردند.

وقتی جامعه‌ی مدرسین حوزه‌ی علمیه‌ی قم ایشان و شش نفر دیگر را به عنوان مرجع تقلید به مردم معرفی کردند، ایشان فرمودند : « چند ماه صبر کنید که هر کسی می‌خواهد از آن شش بزرگوار تقلید کند. بعد اگر کسی ماند و خواست از بنده تقلید کند رساله را چاپ کنید ».

تا هفت بار که رساله چاپ شد، ایشان اجازه‌‌‌ نمی‌داد حتی اسم او را روی رساله بنویسند.

علی آقا پسر آیت‌الله بهجت می‌گوید : « به پدرم می‌گفتم خُب باید مشخص باشد نویسنده‌ی کتاب کیست؟ » بعد از چاپِ هفتم کتاب اجازه دادند تا روی کتاب بنویسیم « محمدتقی بهجت». [22]

‌می‌فرمودند : هرگز اسم آیت‌الله برای من روی کتاب ننویسید.

به سخنران‌ها می‌فرمودند : در مجلسی که من هستم بالای منبر اسمی از من نبرید. چون امام صادق فرمودند : « إنْ قَدَرْتُم أنْ لا تُعْرَفوا فافْعَلوا » [23] اگر می‌توانید که کاری بکنید تا ناشناخته بمانید و مشهور نشوید آن کار را انجام بدهید.

ما هم در زندگی‌‌‌مان این حدیث امام صادق را سر لوحه‌ی زندگی‌‌‌‌‌‌مان قرار بدهیم و تا جایی که می‌توانیم از شهرت فرار کنیم.


[1] الكافي، ج‏3، ص 315.

[2] آیت‌الله سید عبدالکریم کشمیری رضوان اللّه علیه : مرحوم آيةاللَّه شيخ محمّد حسين اصفهانى رضوان اللّه علیه معروف به كمپانى را درك كردم و از ايشان دستورى خواستم، ايشان خواندن سوره « انّا اَنزَلناهُ فى لَيلَة القَدر » را به من وصيّت كردند و فرمودند : « هركس اين سوره را بخواند از سرش تا عرش عمود از نور متصل است ». خودش هم روزى هزار بار اين سوره را مى‏ خواندند. ( آفتاب خوبان، ص ۲۴ ).

آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه : یک روز از شیخ علی محمد بروجردی رضوان اللّه علیه خواستیم از ایشان بپرسید : این چه ذکری است که ایشان ملازمش هست و خیلی جدی است که ذکرش تَرک نشود؟

جواب آوردند که : نگفتند چه ذکری است، ولی گفتند : « اگر کسی هر روز هزار بار « إِنَّا أَنزَلْنَاهُ » بخواند، این فوائد را دارد، بدون توقف و تحدید « تمام سال » [این دستور را انجام دهد] ». ( اسوه اخلاق، ص ۱۲۰ )

[3] کتاب این بهشت، آن بهشت، ص٢۶؛ بر اساس خاطرۀ حجت‌الاسلام و المسلمین علی بهجت.

[4] عيون أخبار الرضا عليه السلام، ج‏2، ص 53.

[5] آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه : براي يافتن هر چه كه گم شده يا دزديده شده باشد ( گرچه انسان باشد ) اين ذكر را بسيار بخوانيد... ( أَصبَحتُ في أَمانِ اللّه، أَمسيتُ في جِوارِ اللّه ؛ در پناه خدا صبح كردم؛ در پناه خدا وارد شب شدم. ) [گوهرهاي حكيمانه، ص 14]

[6] سوره طه، آیه 25.

[7] سوره طه، آیه 26.

[8] سؤال : برای درمان عصبانیت چه کنیم؟ جواب : با عقیده کامل زیاد « صلوات » فرستادن. ( به ‌سوی محبوب، ص۷۰ )

[9] ایشان معتقد بودند که ذکر شریف صلوات کارها را بسیار آسان می‌کند. همچنین می‌فرمودند : « یک بار در ایام زیارتی که برای زیارت به کربلا رفتم، حرم حضرت ابوالفضل علیه‌السلام خیلی شلوغ بود و به‌هیچ‌وجه نمی‌شد نزدیک شد؛ چند صلوات فرستادم و جلو رفتم که دیدم به ضریح چسبیده‌ام ». ( بهجت الدعا، ص ٣۵٧ )

[10] آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه : به همین نیت ( یعنی رفع موانع ازدواج‌تان ) زیاد صلوات بفرستید. ( بهجت الدعاء، ویراست دوم، ص۴٠١ )

[11] « دعایی که خیلی مختصر باشد و کار مفصل را بکند، صلوات است. » ( ذکر محبوب، ج ١، ص ٣۵۵ )

[12] آیت‌الله بهجت رضوان اللّه علیه : گوی سبقت را نمازشب‌خوان‌ها ربودند مخفیانه. ( به ‌سوی محبوب، ص ۶۸ )

[13] کتاب به ‌سوی محبوب، ص ۷۹.

[14] کتاب در محضر بهجت، ج ٢، ص ١٧٠.

[15] کتاب به ‌سوی محبوب، ص ۷۷.

[16] به سوی محبوب، ص ۷۷.

[17] به سوی محبوب، ص ۷۷.

[18] برای توفیق نماز شب چه کنیم؟ جواب : با قرائت آیه آخر کهف و اهتمام به این امر اگر علاج نشد، تقدیم بر نصف می‎شود [قبل از نیمه شب به جا آورده می‎شود.] ( به سوی محبوب، ص ۷۷ )

[19] امیرالمؤمنین علیه السلام : قَلِيلٌ يَدُومُ خَيْرٌ مِنْ كَثِيرٍ مُنْقَطِع‏. ( تصنيف غرر الحكم و درر الكلم، ص 481 )

[20] امیرالمؤمنین علیه السلام : قَلِيلٌ مَدُومٌ عَلَيْهِ خَيْرٌ مِنْ كَثِيرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ. ( وسائل الشيعة، ج ‏1، ص 119 )

[21] مرحوم آیت‌الله آقا میرزا علی غروی علیاری در حق استاد خویش چنین فرمودند: علامه قاضی رضوان اللّه علیه غالب ایام، ساعت دو بعد از ظهر که مردم از گرمای سوزان نجف به سرداب‌ها پناه می بردند، ایشان وضو می گرفتند و تشریف می‌بردند حرم برای زیارت حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام.

( پایگاه اطلاع رسانی حوزه : https://noo.rs/OLj2q )

آیت‌الله سید محمد حسینی همدانی شاگرد علامه قاضی رضوان اللّه علیه می‌فرماید : ایشان غالب ایام، ساعت دو بعد از ظهر که مردم از گرمای سوزان نجف به سرداب‌ها پناه می بردند، ایشان وضو می گرفتند و تشریف می بردند حرم، برای زیارت حضرت امیر المؤمنین علیه السلام. در آن گرمای سوزان که هیچ کس طاقت نداشت بیرون از سرداب باشد، ایشان حرم تشریف می بردند. این وقت را انتخاب کرده بود تا کسی متوجه ایشان نشود. ( سایت تبیان :)

[22] سایت جهان نیوز، سه شنبه 9 مهر 1392 ( کد مطلب : 316814 )

[23] الكافي، ج ‏8، ص : 128.