#دوره_ذکرهای_نماز 23

يا مَنْ‏ ذِكْرُهُ‏ حُلْو ؛ به نام خدایی که یادش شیرین است.

سلام عرض می‌کنم خدمت شما معلمان عزیز.

جلسه بیست و سوم که با موضوع «ذکرهای نماز» در خدمت شما هستم.

در این جلسه سومین ذکر نماز یعنی « سُبْحَانَ اللَّه » ‏ را می خواهیم با هم دوره کنیم.

« سَبْح » یعنی دور شمردن ؛ وقتی می‌گوییم « سُبْحَانَ اللَّه‏ » یعنی خداوند تبارک و تعالی از هر عیب و نقصی دور است.

یعنی ذات خدا، صفات خدا و افعال خدا به اندازه یک اتم هم عیب و نقص ندارند و پاک پاک هستند.

« سُبْحَانَ اللَّه » ‏ ریشه پنج اصل از اصول دین ما است به این صورت :

یک. توحید

مشرکان می گویند خداوند برای مدیریت جهان نیاز به شریک دارد و خودش به تنهایی قدرت مدیریت ندارد و از کسی کمک می گیرد.

اما ما می‌گوییم « سُبْحانَهُ وَ تَعالى‌ عَمَّا يُشْرِكُونَ » شریک داشتن، عیب و نقص برای خداوند محسوب می‌شود و خداوند از هر عیب و نقصی به دور است.

دو. عدل

حضرت یونس علیه السلام وقتی در داخل شکم نهنگ در دل دریا قرار گرفت گفت « سُبْحانَک إِنِّی کنْتُ مِنَ الظَّالِمِینَ »

خدایا من میدانم که تو جز خوبی برای بندگانت چیزی نمی خواهی و هیچ ضرر و زیانی به بندگانت نمی رسانی.

این گرفتار شدن من به خاطر ظلمی است که خودم به خودم کردم.

پس ریشه گرفتاری ها و مشکلات ما یا ظلم هایی است که خودمان در حق خودمان می‌کنیم و یا امتحان الهی است.

ریشه گرفتاری ها، انتقام خداوند نیست چون انتقام گرفتن برای خداوند عیب محسوب می‌شود و خداوند جز خوبی برای بندگانش نمی‌خواهد.

سه و چهار. نبوت و امامت

اگر یک انسانی هشت تا گوسفند داشته باشد و آنها را بدون چوپان رها کند، این یک عیب محسوب می‌شود.

اگر خداوند تبارک و تعالی هشت میلیارد انسان را روی کره زمین بدون راهنما رها کند، راه را از چاه به آنها نشان ندهد و آنها در داخل چاه بیفتند این یک عیب بر خداوند محسوب می‌شود و خداوند از هر عیبی پاک و منزه است.

برای هدایتِ ما انسان ها پیامبران و امامان را فرستاده است.

پنج. معاد

کسانی که می‌گویند قیامتی وجود ندارد یعنی می‌گویند : خداوند ابر و باد و مه و خورشید و فلک را آفریده است ولی اینها هدفی ندارند.

یعنی وقتی همه انسان ها مُردند، ظالم و مظلوم از بین می‌روند و دیگر مبعوث نمی‌شوند و حساب و کتابی ندارند.

در این صورت ظالم و مظلوم در نزد خداوند به مساوی خواهند بود و خداوند خوبها را تشویق و بد ها را تنبیه نخواهد کرد در حالی که این عیب محسوب می‌شود.

خداوند در آیه ۱۱۵ سوره مؤمنون می فرماید « أَفَحَسِبْتُمْ أَنَّمَا خَلَقْنَاكُمْ عَبَثًا » آیا شما گمان می کنید ما خلقت را بیهوده آفریده ایم؟!

« سُبْحانَهُ وَ تَعالى‌ عَمَّا يَقُولُونَ » خداوند پاک و منزه است از این نسبتی که اینها به خداوند می دهند.

در نتیجه ذکر « سُبْحَانَ اللَّه‏ » ریشه توحید،عدل، نبوت، امامت و معاد است.

#دوره_ذکرهای_نماز 24

يا مَنْ‏ ذِكْرُهُ‏ حُلْو ؛ به نام خدایی که یادش شیرین است.

سلام عرض می‌کنم خدمت شما معلمان عزیز.

جلسه بیست و چهارم که با موضوع «ذکرهای نماز» در خدمت شما هستم.

در رابطه با ذکر تسبیح با هم گفتگو می‌کردیم. یکی از اسامی خداوند تبارک و تعالی « سُبُّوح » است ؛ یعنی بسیار پاک و منزه.

از پیامبر اکرم پرسیدن « سُبْحَانَ اللَّه‏ » دقیقاً به چه معنا است

ایشان فرمودند « تَنْزِيهُ اللّهِ عَنْ كُلِّ سُوء » یعنی من شهادت می‌دهم که خداوند از هر عیب و نقصی پاک و مُبرا است.

امیرالمؤمنین علیه السلام فرمودند این ذکر تعظیم و بزرگداشت خداست و وقتی بنده ای چنین شهادتی را برای پاکی خداوند می دهد، همه فرشتگان الهی از درگاه خداوند برای او درخواست صلوات می‌کنند. « فَإِذَا قَالَهَا الْعَبْدُ صَلَّى عَلَيْهِ كُلُّ مَلَك‏ »

عبدالله بن سلام یکی از یاران پیامبر است که از ایشان سؤال می‌کند خوردنی و نوشیدنی جبرئیل چیست؟

حضرت فرمودند « طَعَامُهُ التَّسْبِيحُ وَ شَرَابُهُ التَّهْلِيل‏ » خوردنی او ذکر « سُبْحَانَ اللَّه‏ » است و نوشیدنی او ذکر « لا إِلهَ إِلَّا اللَّه‏ »

یعنی همان‌طور که ما انسان ها با غذا و آب نیرو می‌گیریم و بدون این‌ها جان از بدنمان خارج می‌شود، جبرئیل علیه السلام هم به واسطه این دو ذکر نیرو و توان می گیرد.

ذکر « سُبْحَانَ اللَّه‏ » را مؤمن هم در دنیا می گوید و هم در بهشت.

در آنجا پاک و منزه بودن خداوند را با تمام وجودش شهود می‌کند.

آقا امام باقر علیه السلام فرمودند : وقتی که مؤمنی در بهشت هوس خوردنی و نوشیدنی یا نعمتی را می‌کند،

می‌گوید « سُبْحانَکَ اَللّهُمّ » و با گفتن این ذکر خادمان بهشت آن نعمتی را که در ذهنش آورده اما بر لبش جاری نکرده برای او حاضر می‌کنند.

در روایات آمده که حضرت سلیمان علیه السلام با لشکریان زیادش، با یاران و سپاهیانش در حال حرکت بودند.

کشاورزی در آن زمین دید پرندگان آسمان بال ها شون رو بهم دادند و برای این لشکریان بزرگ سایه‌بان فراهم کردند.

در دلش گذشت که خدایا چه حکومت و سلطنت بزرگی به سلیمان دادی!

باد این سخن را بر گوش حضرت سلیمان رساند. ایشان در کنار کشاورز قرار گرفت و یک جمله مهم به او فرمودند.

فرمودند : یک ذکر « سُبْحَانَ اللَّه‏ » که خداوند از انسان می پذیرد برتر و بالاتر از هر چه سلطنت است که خداوند به من و پدرم حضرت داوود داده است. « لَتَسبيحَةٌ واحِدَةٌ يَقبَلُهَا اللّهُ تَعالى خَيرٌ مِمّا اوتِيَ آلُ داود »

و علتش را هم این طور بیان کردند « لِأَنَّ ثَوابَ التَّسبيحَةِ يَبقى، و مُلكَ سُلَيمانَ يَفنى‏ »

بدان که ثواب این تسبیح در نامه اعمال انسان ثبت و ضبط شده و در جهان آخرت که ابدیت هست تا وقتی خدا خدایی می‌کند خداوند به واسطه آن نعمت های فراوانی به انسان می‌دهد.

ولی حکومت سلیمان با مرگِ سلیمان از بین می‌رود و نابود می‌شود.

بیاییم از این پس وقتی ذکر « سُبْحَانَ اللَّه‏ » را می‌گوییم با این نیت بگوییم که من ذکری را می‌گویم که از تمام سلطنت حضرت سلیمان برتر و بالاتر است.

#دوره_ذکرهای_نماز 25

يا مَنْ‏ ذِكْرُهُ‏ حُلْو ؛ به نام خدایی که یادش شیرین است.

سلام عرض می‌کنم خدمت شما معلمان عزیز.

جلسه بیست پنجم که با موضوع «ذکرهای نماز» در خدمت شما هستم.

در رابطه با ذکر شریف تسبیح با هم گفتگو می‌کردیم.

آقا امیرالمؤمنین علیه السلام فرمودند : خداوند بین آسمان های بالا را پر کرده از فرشتگان و گروهی از آنها همیشه در حال سجده اند و رکوعی نمی‌بینند. « مِنهُم سُجودٌ لا يَركَعونَ »

برخی از آنها همیشه در حال رکوع هستند و قیامی را نمی‌بیند. « وَ رُكوعٌ لا يَنتَصِبونَ »

و گروه سوم از آنها همیشه ایستاده اند و این ها به ذکر خدا مشغولند.

آنها چه ذکری می‌گویند؟ « وَ مُسَبِّحونَ لا يَسأَمون‏ »

مدام می‌گویند « سُبْحَانَ اللَّه‏ »

آقا پیامبر اکرم فرمودند « لَاتَضْرِبُوا الدَّوَابَّ عَلى‏ وُجُوهِهَا فَإِنَّهَا تُسَبِّحُ بِحَمْدِ اللَّه‏ »

به صورت گاو، گوسفند، شتر، اسب و دیگر چهارپایان نزنید، چون این ها در حال گفتن « سُبْحَانَ اللَّه‏ » و « اَلْحُمْدُ لِلَّه‏ » هستند و موجودی که تسبیح و تحمید خدا را انجام می‌دهد، نباید به صورتش بزنیم.

در قرآن کریم آمده است « يُسَبِّحُ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْض‏ » هر چه در آسمانها و زمین است « سُبْحَانَ اللَّه‏ » می‌گویند.

و در سوره اسراء آیه ۴۴ آمده است « وَ إِنْ مِنْ شَيْ‏ءٍ إِلاَّ يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ »

هیچ یک از مخلوقات خدا را نمی بینید چه حیوانات، چه پرندگان، چه جمادات مگر اینکه « سُبْحَانَ اللَّه‏ » و « اَلْحُمْدُ لِلَّه‏ » می‌گویند و لیکن شما درک نمی کنید.

اون گوشی که بتواند این صدا را بشنود شما ندارید.

نُطق آب و نطقِ خاک و نطقِ گِل * هست محسوس حواسِ اهل دل

جمله ی ذرّات پیدا و نهان * با تو می گویند روزان و شبان

ما سمیعیم و بصیریم و هُشیم * با شما نامحرمان ما خامُشیم

بنابراین گفتن تسبیح خداوند متعال همرنگ شدن با نظام خلقت است.

#دوره_ذکرهای_نماز 26

يا مَنْ‏ ذِكْرُهُ‏ حُلْو ؛ به نام خدایی که یادش شیرین است.

سلام عرض می‌کنم خدمت شما معلمان عزیز.

جلسه بیست ششم است که با موضوع «ذکرهای نماز» در خدمت شما هستم.

در رابطه با ذکر شریف « تسبیح » با هم گفتگو می‌کردیم.

در روایات ما آمده وقتی آیه « فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ » نازل شد که نام خدای بزرگت را به پاکی ببر.

پیامبر عزیزمان صلّی اللّه علیه و آله برای عمل کردن به این آیه فرمودند در رکوع بگویید « سُبْحانَ رَبِّی العَظِیمِ وَ بِحَمْدِهِ »

و وقتی آیه « سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى » نازل شد که نام خدای برتر و والاتر خود را به پاکی ببر.

پیامبر عزیزمان برای عمل کردن به این آیه فرمودند در سجده بگویید « سُبْحانَ رَبِّی الأعْلَی وَ بِحَمْدِهِ »

این دو ذکر، ذکرِ مخصوص رکوع و ذکر مخصوص سجده است، هر چند سه بار « سُبْحَانَ اللَّه » ‏ گفتن هم در رکوع و سجده صحیح است.

دو تا از تسبیح هایی رو که امامان ما بر آن مداومت داشتن خدمت‌تون عرض می‌کنم.

یک. « سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّنا وَ رَبُّ المَلائِکَةِ وَ الرُّوح »

پاک و مقدس است پروردگار ما و پروردگار فرشتگان و روح

دو. « سُبحانَ اللّهِ عَدَدَ خَلقِهِ، سُبحانَ اللّهِ رِضا نَفسِهِ، سُبحانَ اللّهِ زِنَةَ عَرشِهِ »

پاک و مقدس و منزه است خداوند به تعداد مخلوقاتش، به وزنِ عرشش و پاک و مقدس است خدا به میزانی که خودش راضی شود.

خوب است اینها را هم یاد بگیریم در رکوع، در سجده، بعد از نماز اگه خواستیم سجده طولانی داشته باشیم و در سجده های شُکر بعد از نمازمان بگوییم.

دو تا فایده تسبیح رو هم با هم دوره کنیم :

یک. وقتی کسی مدام از پا کی خدا سخن می‌گوید یکی از آثار و برکاتش این که خداوند او را هم پاک می‌کند از گناهان و از ناپاکی های روحی.

آقا امام صادق علیه السلام فرمودند : هر کسی بعد از نماز ۳۰ مرتبه بگوید « سُبْحَانَ اللَّه‏ » هیچ عضوی از بدن او باقی نمی‌ماند مگر این که گناهش ریخته می‌شود. « لَم يَبقَ عَلى بَدَنِهِ شَي‏ءٌ مِنَ الذُّنوبِ إلّا تَناثَرَ »

ما هم بعد از نماز مان معمولاً تسبیحات حضرت زهرا که مرضیه را می‌گوییم که بیشتر از ۳۰ مرتبه « سُبْحَانَ اللَّه‏ » است.

دو. ذکر تسبیح رفع غم و غصه می‌کند.

آقا امام صادق علیه السلام فرمود « عَجبتُ لِمَن إغتَّمَ کَیفَ لا یفزع إلی قَولِهِ » در تعجبم از کسی که غم و غصه او را فرا گرفته است، چرا تسبیح خاص حضرت یونس را نمی گوید « لا إِلَهَ إِلَّا أَنتَ سُبْحَانَکَ إِنِّی کُنتُ مِنَ الظَّالِمِینَ »

حضرت یونس علیه السلام در تاریکی شب، در تاریکی شکم ماهی و در تاریکی اعماق دریا قرار گرفت و این ذکر را گفت.

قرآن می فرماید : ما او را نجات دادیم.

امام صادق فرمودند : کسی که این ذکر زیاد بگوید، خداوند او را از غم و غصه نجات می دهد.

چون در قرآن قول داده است که ما مؤمنین را با گفتن این ذکر نجات می دهیم. « نَجَّيْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَ كَذلِكَ نُنْجِي الْمُؤْمِنِين »

بسیاری از علمای علم اخلاق مثلا علامه قاضی رضوان الله علیه به شاگردانشان توصیه کردند که این ذکر حضرت یونس را در سجده های تان زیاد بگویید زیرا برای ترفیع درجات معنوی بسیار موثر است.