سخنرانی کوتاه نماز
#همنشین_خدا 18 ؛ لباس تمییز
بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم
دعا میکنم فکر و دل ما از هر آلودگی پاکِ پاک باشد و تمیزِ تمیز باشد.
یکی از آداب نماز این است که با تمیزترین لباس خود نماز بخوانیم و نماز خواندن با لباسِ کثیف کراهت دارد. چرا اینقدر سفارش شده لباسهای تمیزِ خود را هنگام نماز خواندن بپوشیم؟
یک. امام سجاد علیه السلام فرمودند: نمازگزار در پیشگاه خداوند ایستاده [1]، در محضر خداست و به مهمانیِ خداوند وارد شده است !
بعضی از آدمها یک مهمانیِ خاص یا یک عروسی دعوت میشوند تمیزترین لباسهایشان را میپوشند، لباسهای قَشنگِ شان را میپوشند. ولی موقعی که میخواهند به مهمانی خداوند بروند و نماز بخوانند لباسهای جَفنگِ شان را میپوشند ! خیلی برایشان مهم نیست که لباس تمیز باشد یا نباشد.
اما ما میبینیم که حضرت زهراء علیها السلام بهترین و تمیزترین لباس شان را مخصوص نماز قرار دادند. در ساعات آخر عمرشان که خیلی درد داشتند و توانِ حرکتی نداشتند به اسما فرمودند: آن لباس مخصوص نمازم را بیاور میخواهم نماز بخوانم. [2]
پس معلوم میشود توجه داشتند که بهترین و تمیزترین لباسشان برای نماز باشد !
پس نماز، شرکت در مهمترین مهمانی ِعالم است و انسان ها در مهمانیهای مهمّ تمیزترین لباسشان را میپوشند.
دو. قرآن میفرماید: « یُسَبِّحُ لِلّهِ ما فِی السَّماواتِ و ما فِی الاَرض » ؛ تمام آنچه در آسمانها و زمین است تسبیح خداوند را بجا میآورند.
امیرالمؤمنین علیه السلام فرمودند: لباسِ نمازگزار تا وقتی او در نمازش باشد همراه با او تسبیح خداوند را بجا میآورد. [3]
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: « وقتی لباس چرک میشود، دیگر تسبیح خداوند را نمیگوید ». [4]
ما لباسِ تمیز میپوشیم تا لباس ما هم همراه با ما تسبیح خداوند را بجا بیاورد و از لحاظِ روحی و از لحاظِ معنوی این خیلی مهم است و در ما هم تأثیرگذار است.
علماء نسبت به این مستحب خیلی حساس بودند.
دکترِ مخصوص امام میگوید: ایشان را در بیمارستان عمل کردیم بعد از عمل لباس ایشان یک مقداری کثیف شده بود، فرمودند: لباس تمیز سفیدی بیاورید میخواهم نماز بخوانم. با اینکه ابزار مختلف پزشکی به بدنشان وصل بود، با همه سختیها لباسشان را عوض کردند و با لباس تمیز « اللَّهُ أَکبَر » نماز را گفتند. [5]
من و شما هم دقت کنیم لباسهای تمیزمان را برای نماز بگذاریم.
مثلاً مردها یک پیراهنِ سفید تمیز مخصوص نماز داشته باشند.
خیلی از خانمها چادر زیبایی مخصوص نمازشان قرار دادهاند که این بسیار خوب است.
موفق باشید.
#همنشین_خدا 19 ؛ کوه دماوند
بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم
از خداوند میخواهم بهترین پاداش ها را برای زحمتی که برای تعلیم تربیت دانش آموزان میکشید به شما عطا کند.
میخواهم برای بهتر فهمیدن یک حدیث از پیامبر صلی الله علیه و آله یک مثال بزنم:
احمد و محمد هر دو معلم هستند یک درس را در یک زنگ تدریس میکنند. آموزش و پرورش به احمد در مقابل تدریسش یک کیلو طلا میدهد، او خیلی خوشحال میشود. وقتی میبیند آموزش و پرورش به محمد به اندازه کوهِ دماوند طلا داده است، بُهت زده نگاه میکند ! این همه تفاوت پاداش برای یک کارِ مساوی؟ ! !
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: دو نفر از امت من نماز میخوانند و رکوع و سجده آنها مثل هم هست یعنی ظاهر نمازشان مثل هم است، تفاوت پاداش اینها مانند تفاوتِ زمین با آسمان میماند ! [6]
چه چیزی باعث میشود این قدر تفاوتِ در پاداشِ عملی که به ظاهر مثل هم است صورت بگیرد؟
دو علتش را بیان میکنم:
یک. احمد نماز فُرادا میخواند، محمد در نماز جماعتی شرکت میکند که تعداد نفراتش بیشتر از ده نفرند. جبرئیل به پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله عرض کردند: « چنین نماز جماعتی آن قدر ثواب دارد که اگر تمام دریاها را مرکّب کنند تمام درختها را قلم، جن و انس و فرشتگان هم نویسنده بشوند ؛ پاداشِ یک رکعتش را هم نمیتوانند بنویسند ! »[7]
از امام صادق علیه السلام پرسیدند: مسجدِ محل ما نماز جماعتش مختصر است ـ مثلاً فقط واجبات را میخوانند ـ ولی من در خانه نماز مفصل میخوانم مثلاً بعد از حمد یک سوره بلند میخوانم، قنوتم بسیار طولانی است، ـ مثلاً دعای کمیل را در قنوتم میخوانم ! ـ ذکر رکوع و سجده را هفت بار میگویم. حالا به نظر شما کدام نماز را انتخاب کنم بهتر است؟ حضرت فرمودند: در نماز جماعت مسجدتان شرکت کنید. این مختصری است که از مفصّلِ تو پاداشش بیشتر است. [8]
دو. احمد در صفِ دوم نماز جماعت میایستد و محمد در صف اول.
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: فضیلت صف اول بر صف دوم نماز جماعت مانند برتریِ من است بر امتم. [9]
خُب مشخص است که پیامبر اکرم مثل کوه دماوند است که پُر از طلا باشد، همه امّت با هم به اندازه یک کیلو طلا نمیشویم !
حضرت فرمودند: اگر مردم پاداشِ صفِ اول نماز جماعت را میدانستند همه هجوم میآوردند ؛ چون مؤمنین با هم دعوا نمیکنند و حاضر هم نبودند از این پاداش بگذرند کار را به قرعه کشی واگذار میکردند. [10]
پیشنهاد میکنم روایات نماز را مطالعه کنیم و آن کارهایی که پاداش نماز را بالاتر میبرد یاد بگیریم و انجام دهیم.
#همنشین_خدا 20 ؛ زمین یا آسمان؟
بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیم
میخواهیم یک مثال فرضی با هم بزنیم تا یک بیان نورانی از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله را بهتر بفهمیم:
رضا و مرتضی هر دو در خطِ حمله یک تیم نود دقیقه تلاش میکنند، نود دقیقه میدوند.
بعد از مسابقه مربی به رضا هزار کیلو مس میدهد خیلی خوشحال میشود ! خیلی ارزشمند است. وقتی میبیند به مرتضی هزار کیلو طلا داده است، بُهت زده نگاه میکند و میگوید: کار ما مساوی بوده چرا پاداش ما متفاوت است؟
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمودند: دو نفر در امت من نماز میخوانند و رکوع و سجده آنها مثل هم هست یعنی ظاهر نمازشان مثل هم است اما تفاوت پاداشی که اینها دریافت میکنند مثل تفاوت زمین با آسمانها میماند، [11] آن قدر پاداش شان متفاوت است.
سه چیز که باعث میشود پاداش نماز تفاوت پیدا کند را با هم مرور میکنیم:
یک. رضا نماز میخواند، آخر وقت ! مرتضی نماز میخواند دقیقاً مثل نمازِ رضا، ولی اوّل وقت !
امام صادق علیه السلام فرمودند: فضیلت نماز اول وقت بر آخر وقت، مانند برتری آخرتِ نامحدود است بر دنیای محدود و زودگذر. [12]
اگر انگیزهی من و شما نسبت به نمازِ اوّل وقت کم است در اینترنت جستجو کنیم « روایات نماز اول وقت ! »
مطالعهی این روایات میتواند انگیزه ما را بالا ببرد.
دو. رضا نماز میخواند در غیرِ ماه رمضان و مرتضی نماز میخواند در ماهِ رمضان. در ماه رمضان هر یک آیه از حمد و سورهاش را خداوند برایش یک ختم قرآن حساب میکند. [13]
در شب قدر اگر کسی مثلاً از سر شب تا صبح نماز بخواند برتر است از سی هزار شبانه روز که نماز بخواند و در این سی هزار شبانه روز، شب قدری وجود نداشته باشد. [14]
پس زمانها میتوانند ارزشِ یک کار را بالا یا پایین بیاورند.
سه. رضا در نمازش یادِ خداوند نیست اما نماز مرتضی سرشار از حضور قلب است، سرشار از یاد خداست.
حضور قلب یک اکسیر است که اگر به هزار کیلو مس بزنی هزار کیلو طلا به تو میدهد.
امام صادق علیه السلام فرمودند: خداوند به کسی که در نماز دلش غافل از یاد او باشد، چیزی عطا نمیکند. [15]
با توجه به روایاتِ دیگری که میفرمایند: عبادت هیچ گاه بدون پاداش نخواهد شد منظور روایتِ امام صادق علیه السلام این است که پاداشِ چندانی گیر او نمیآید. پس باید سعی کنیم عیار حضور قلبِ نماز ما بالا ببریم تا به آن پاداش بسیار بسیار زیادش برسیم.
نمازتان سرشار از یاد خدا.
[1] امام زین العابدین علیه السلام : المُصَلّی ما دامَ فی صَلاتِهِ فَهُوَ واقِفٌ بَینَ یدَی اللّهِ عَزَّ و جَل. (بحار الأنوار، ج3، ص 321)
[2] وَ قِیلَ قَالَتْ فَاطِمَةُ علیها السلام لِأَسْمَاءَ بِنْتِ عُمَیسٍ حِینَ تَوَضَّأَتْ وُضُوءَهَا لِلصَّلَاةِ هَاتِی طِیبِی الَّذِی أَتَطَیبُ بِهِ وَ هَاتِی ثِیابِی الَّتِی أُصَلِّی فِیهَا فَتَوَضَّأَتْ ثُمَّ وَضَعَتْ رَأْسَهَا فَقَالَتْ لَهَا اجْلِسِی عِنْدَ رَأْسِی فَإِذَا جَاءَ وَقْتُ الصَّلَاةِ فَأَقِیمِینِی فَإِنْ قُمْتُ وَ إِلَّا فَأَرْسِلِی إِلَى عَلِی. (بحار الأنوار، ج43، ص 185)
[3] إنَّ الإِنسانَ إذا کانَ فِی الصَّلاةِ فَإِنَّ جَسَدَهُ و ثیابَهُ و کلَّ شَیءٍ حَولَهُ یسَبِّحُ. (بحار الأنوار، ج 79، ص 213)
[4] (میزان الحکمة، ج 12، ص 265)
[5] حسن عارفی، طبیب دل ها، ص310 و 311.
[6] قَالَ النَّبِی : إِنَّ الرَّجُلَینِ مِنْ أُمَّتِی یقُومَانِ فِی الصَّلَاةِ وَ رُکوعُهُمَا وَ سُجُودُهُمَا وَاحِدٌ وَ إِنَّ مَا بَینَ صَلَاتَیهِمَا مِثْلُ مَا بَینَ السَّمَاءِ وَ الْأَرْضِ. (بحار الأنوار، ج81، ص 249)
[7] فَإِنْ زَادُوا عَلَى الْعَشَرَةِ فَلَوْ صَارَتِ السَّمَاوَاتُ کلُّهَا مِدَاداً وَ الْأَشْجَارُ أَقْلَاماً وَ الثَّقَلَانِ مَعَ الْمَلَائِکةِ کتَّاباً لَمْ یقْدِرُوا أَنْ یکتُبُوا ثَوَابَ رَکعَةٍ وَاحِدَةٍ. (بحار الأنوار، ج85، ص 15)
[8] سَأَلَهُ رَجُلٌ فَقَالَ : إِنَّ لِی مَسْجِداً عَلَى بَابِ دَارِی فَأَیهُمَا أَفْضَلُ أُصَلِّی فِی مَنْزِلِی فَأُطِیلُ الصَّلَاةَ أَوْ أُصَلِّی بِهِمْ وَ أُخَفِّفُ فَکتَبَ صَلِ بِهِمْ وَ أَحْسِنِ الصَّلَاةَ وَ لَا تُثَقِّلْ. (وسائل الشیعة، ج 8، ص 430)
[9] فَضْلُ الصَّفِّ الْأَوَّلِ عَلَى الثَّانِی کفَضْلِی عَلَى أُمَّتِی. (مستدرک الوسائل، ج 6، ص 461)
[10] لَوْ یعْلَمُ النَّاسُ مَا فِی الصَّفِ الْأَوَّلِ لَمْ یصِلْ إِلَیهِ أَحَدٌ إِلَّا بِاسْتِهَامٍ. (بحار الأنوار، ج 85، ص 18)
[11] قَالَ النَّبِی : إِنَّ الرَّجُلَینِ مِنْ أُمَّتِی یقُومَانِ فِی الصَّلَاةِ وَ رُکوعُهُمَا وَ سُجُودُهُمَا وَاحِدٌ وَ إِنَّ مَا بَینَ صَلَاتَیهِمَا مِثْلُ مَا بَینَ السَّمَاءِ وَ الْأَرْضِ. (بحار الأنوار، ج81، ص 249)
[12] عَنِ الصَّادِقِ قَالَ : فَضْلُ الْوَقْتِ الْأَوَّلِ عَلَى الْآخِرِ کفَضْلِ الْآخِرَةِ عَلَى الدُّنْیا. (مستدرک الوسائل، ج 3، ص 102)
[13] امام رضا علیه السلام : مَن قَرَأَ فی شَهرِ رَمَضانَ آیةً مِن کتابِ اللَّهِ عز و جل کانَ کمَن خَتَمَ القُرآنَ فی غَیرِهِ مِنَ الشُّهور. (بحار الأنوار، ج 93، ص 341)
[14] سوره قدر آیه 3 آمده که شب قدر از هزار ماه برتر است و هر ماه سی روزه است. (لَیلَةُ الْقَدْرِ خَیرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْر)
[15] الإمام الصادق علیه السلام : إذَا استَفتَحَ العَبدُ صَلاتَهُ أقبَلَ اللَّهُ عَلَیهِ بِوَجهِهِ الکریمِ... وإن سَها فیها أو غَفَلَ أو شُغِلَ بِشَیءٍ غَیرِها رُفِعَ مِن صَلاتِهِ بِقَدرِ ما أقبَلَ عَلَیهِ مِنها، ولا یعطَى القَلبُ الغافِلُ شَیئًا. (أمالی شیخ طوسی، ص 693)