قرآن
فصل یكم: فضیلت تلاوت قرآن و گوش دادن به آن
«فَاقْرَؤُا ما تَیسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ».[1]
« [اینك] هر چه از قرآن میسّر مىشود، بخوانید».
1125. عنه صلى الله علیه و آله- مِن وَصِیتِهِ لِعَلِی علیه السلام-: عَلَیكَ بِتَلاوَةِ القُرآنِ عَلى كُلِّ حالٍ.
1125. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله- از سفارشش به امام على علیه السلام-: بر تو باد تلاوت قرآن در همه حال!
1126. عنه صلى الله علیه و آله: تُفتَحُ أبوابُ السَّماءِ لِخَمسٍ: لِقِراءَةِ القُرآنِ، ولِلِقاءِ الزَّحفَینِ، ولِنُزولِ القَطرِ، ولِدَعوَةِ المَظلومِ، ولِلأَذانِ.[2]
1126. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: درهاى آسمان در پنج هنگام، باز مىشوند: هنگام خواندن قرآن، هنگام رویارو شدن دو سپاه [اسلام و كفر]، هنگام بارش باران، هنگام دعاى ستمدیده، و هنگام اذان.
1127. عنه صلى الله علیه و آله: أفضَلُ الأَعمالِ: الصَّلاةُ، ثُمَّ قِراءَةُ القُرآنِ فی غَیرِ الصَّلاةِ.[3]
1127. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: برترین اعمال، نماز است و سپس خواندن قرآن در غیر نماز. (نماز بالاتر است یا قرآن)
1131. عنه صلى الله علیه و آله: عَلیكَ بِتِلاوَةِ القُرآنِ وذِكرِ اللَّهِ كَثیراً؛ فَإِنَّهُ ذِكرٌ لَكَ فِی السَّماءِ ونورٌ لَكَ فِی الأَرضِ.
1131. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: بر تو باد تلاوت قرآن و بسیارىِ یاد خدا؛ زیرا آن براى تو در آسمان، نام است و در زمین، نور.
1133. عنه صلى الله علیه و آله: أفضَلُ العِبادَةِ قِراءَةُ القُرآنِ.
1133. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: برترین عبادت، خواندن قرآن است.
1135. الإمام علی علیه السلام: لِیكُن كُلُّ كَلامِكُم ذِكرَ اللَّهِ وَ قِراءَةَ القُرآنِ؛ فَإِنَّ رَسولَ اللَّهِ صلى الله علیه و آله سُئِلَ: أی الأَعمالِ أفضَلُ عِندَ اللَّهِ؟ قالَ: قِراءَةُ القُرآنِ، وأنتَ تَموتُ ولِسانُكَ رَطبٌ مِن ذِكرِ اللَّهِ تَعالى.
1135. امام على علیه السلام: باید همه گفتارتان یاد خدا و خواندن قرآن باشد؛ زیرا از پیامبر خدا صلى الله علیه و آله سؤال شد كه: كدام عمل نزد خدا برتر است؟ و ایشان فرمود: «خواندن قرآن و این كه در حالى بمیرى كه زبانت از یاد خداوند متعال، تر و تازه باشد».
1137. الإمام الباقر علیه السلام: قِراءَةُ القُرآنِ أفضَلُ مِنَ الذِّكرِ.
1137. امام باقر: خواندن قرآن، برتر از ذكر گفتن است. (در قیام رکعت اول و دوم نماز قرآن آمده و در رکعت سوم و چهارم تسبیحات اربعه)
فضیلت قارى قرآن
1140. رسول اللَّه صلى الله علیه و آله: مَن قَرَأَ القُرآنَ فَقَدِ استَدرَجَ النُبُوَّةَ بَینَ جَنبَیهِ، غَیرَ أنَّهُ لا یوحى إلَیهِ.[4]
1140. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: هر كس قرآن بخواند، نبوّت، میان دو پهلویش گنجانده مىشود؛ ولى به او وحى نمىشود.
1148. عنه صلى الله علیه و آله: مَثَلُ المُؤمِنِ الَّذی یقرَأُ القُرآنَ مَثَلُ الاترُجَّةِ ، ریحُها طَیبٌ وطَعمُها طَیبٌ، ومَثَلُ المُؤمِنِ الَّذی لا یقرَأُ القُرآنَ مَثَلُ التَّمرَةِ، لا ریحَ لَها وطَعمُها حُلوٌ، ومَثَلُ المُنافِقِ الَّذی یقرَأُ القُرآنَ مَثَلُ الرَّیحانَةِ، ریحُها طَیبٌ وطَعمُها مُرٌّ، ومَثَلُ المُنافِقِ الَّذی لا یقرَأُ القُرآنَ كَمَثَلِ الحَنظَلَةِ لَیسَ لَها ریحٌ وطَعمُها مُرٌّ.[5]
1148. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: مَثَل مؤمنى كه قرآن مىخواند، مَثَل تُرنج است كه هم خوشبوست و هم خوشطعم، و مَثَل مؤمنى كه قرآن نمىخواند، مَثَل خرماست كه بو ندارد؛ امّا طعمش شیرین است، و مَثَل منافقى كه قرآن مىخواند، مَثَل ریحان است كه بوى خوشى دارد؛ امّا مزهاش تلخ [و تند] است، و مَثَل منافقى كه قرآن نمىخواند، مَثَل هندوانه بو جهل است كه هم بو ندارد و هم مزهاش تلخ است.
1149. الإمام الصادق علیه السلام: مَن قَرَأَ القُرآنَ وهُوَ شابٌّ مُؤمِنٌ اختَلَطَ القُرآنُ بِلَحمِهِ ودَمِهِ، وجَعَلَهُ اللَّهُ عز و جل مَعَ السَّفَرَةِ الكِرامِ البَرَرَةِ، وكانَ القُرآنُ حَجیزاً عَنهُ یومَ القِیامَةِ.
1149. امام صادق علیه السلام: هر كس در حال جوانى و با ایمان، قرآن بخواند، قرآن با گوشت و خون او مىآمیزد و خداوند عز و جل وى را با فرشتگان پیامرسانِ ارجمند و نیك، دمخور مىسازد و در روز رستاخیز، قرآن، مانعى براى او [در برابر آتش] خواهد بود.
1152. الكافی عن أبی عبیدة: سَأَلتُ أبا عَبدِاللَّهِ علیه السلام عَنِ القَومِ مِن أصحابِنا یجتَمِعونَ فَتَحضُرُ الصَّلاةُ، فَیقولُ بَعضُهُم لِبَعضٍ: تَقَدَّم یا فُلانُ، فَقالَ: إنَّ رَسولَ اللَّهِ صلى الله علیه و آله قالَ: یتَقَدَّمُ القَومَ أقرَؤُهُم لِلقُرآنِ.
1152. الكافى- به نقل از ابو عبیده-: از امام صادق علیه السلام در باره گروهى از یارانمان پرسیدم كه دور هم جمع اند و [چون] وقت نماز مىرسد، هر یك به دیگرى تعارف مىكند كه امامتِ نماز را بر عهده گیرد.
امام صادق علیه السلام فرمود: «پیامبر خدا صلى الله علیه و آله فرمود: آن كه قرآن بهتر مىخواند، امامتِ جمع را بر عهده گیرد».
فرود آمدن آرامش با خواندن قرآن
1154. رسول اللَّه صلى الله علیه و آله: مَا اجتَمَعَ قَومٌ فی بَیتٍ مِن بُیوتِ اللَّهِ، یتلونَ كِتابَ اللَّهِ ویتَدارَسونَهُ بَینَهُم، إلّا نَزَلَت عَلَیهِمُ السَّكینَةُ، وغَشِیتهُمُ الرَّحمَةُ، وحَفَّتهُمُ المَلائِكَةُ، وذَكَرَهُمُ اللَّهُ فیمَنعِندَهُ.[6]
1154. پیامبر خدا صلى الله علیه و آله: هیچ گروهى در خانهاى از خانههاى خدا جمع نمىشوند كه كتاب خدا را بخوانند و آن را با هم مطالعه كنند، مگر آن كه بر ایشان آرامش فرود مىآید، و رحمت، آنان را فرا مىگیرد، و فرشتگان، آنان را احاطه مىكنند، و خدا از ایشان در جمع كسانى كه نزد او هستند، یاد مىكند.
[1] المزّمّل: 20.
[2] المعجم الأوسط: ج 4 ص 64.
[3] كنز العمّال: ج 15 ص 950 ح 43650 نقلًا عن الدیلمی عن عائشة.
[4] المستدرك على الصحیحین: ج 1 ص 738.
[5] صحیح مسلم: ج 1 ص 549 ح 243، سنن النسائی: ج 8 ص 125، سنن الدارمی: ج 2 ص 900 ح 3240، مسند ابن حنبل: ج 7 ص 148 ح 19633 كلّها عن أبی موسى الأشعری، سنن أبی داوود: ج 4 ص 259 ص 4829 عن أنس وفیهما« الفاجر» بدل« المنافق» فی كلا الموضعین، كنز العمّال: ج 1 ص 522 ح 2338.
[6] صحیح مسلم: ج 4 ص 2074.