#تاریخچه_نماز جلسه 16 ؛ نماز پیامبر در سفر معراج 2
#تاریخچه_نماز جلسه 16 ؛ نماز پیامبر در سفر معراج 2
در جلسه قبل بیان شد که پیامبر عزیزمان در سفر معراج از چشمه «صاد» وضو گرفتند و الله اکبر نمازشان را در محضر خداوند گفتند.
خدا به ایشان فرمودند : سوره حمد را بخوان! حضرت وقتی سوره حمدشان تمام شد ، ندا آمد که « اقْرَأْ يَا مُحَمَّدُ نِسْبَةَ رَبِّك » [1] : شناسنامه پروردگارت را بخوان! و حضرت شروع کردند به خواندن سوره « قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَد »
وقتی این سوره تمام شد پیامبر سه بار فرمودند : « كَذَلِكَ اللَّهُ رَبِّي » [2] چنین خدایی با این اوصافش پروردگار من است. و مستحب است در نمازمان وقتی سوره توحید را میخوانیم بعدش بگوییم « كَذَلِكَ اللَّهُ رَبِّي ».
خداوند فرمودند : در مقابل پروردگارت خم شو! حضرت به رکوع رفتند ، خداوند فرمودند : بگو « سُبْحَانَ رَبِّيَ الْعَظِيمِ وَ بِحَمْدِه » ، پاک و منزه است پروردگارِ باشکوه من و من او را حمد میکنم.
پیامبر عزیزمان این ذکر را سه بار فرمودند و مستحب است که ما در رکوع نماز هایمان این ذکر را سه مرتبه بگوییم.
بعد خداوند فرمودند : بلند شو بایست!
وقتی پیامبر ایستاد ، با گوششان صدای سُبحان الله ، اَلحمدُلِله و لا إله إلّا الله فرشتگان را میشنیدند!
حضرت فرمودند : « سَمِعَ اللهُ لِمَن حَمِدَه » خدا میشنود حمد هر کسی که او را حمد کند. [3]
یکی از معانیش این است که خداوند ذکرهای شما را میشنود و یکی دیگر از معانیش این است که هر کسی حمد الهی را به جا بیاورد خداوند سخن او را میشنود ؛ یعنی دعای او را مستجاب میکند.
بعد خداوند فرمودند : حالا به سجده برو و بگو « سُبْحَانَ رَبِّيَ الْأَعْلَى وَ بِحَمْدِهِ » پاک و منزه است خدایی که برتر است و من او را سپاس و ستایش میکنم. پیامبر عزیزمان ، این ذکر را در سجده شان سه بار فرمودند و مستحب است که ما هم سه بار در سجده نمازمان این ذکر را بگوییم.
وقتی از سجده اول بلند شدند و نشستند ، جلوهای از عظمت و شکوه پروروگار را دیدند که دوباره خودِ حضرت به سجده رفتند و این ذکر سجده را سه بار گفتند.
بعد از آن خداوند فرمودند : دوباره بایست و مانند رکعت اول سوره حمد را بخوان.
وقتی سوره حمد تمام شد ندا آمد که «سوره إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْر را بخوان!» « فَإِنَّهَا نِسْبَتُكَ وَ نِسْبَةُ أَهْلِ بَيْتِكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَة » [4] این شناسنامه تو و خاندان توست تا روز قیامت.
چون در سوره قدر سخن از کسانی میآید که در شب قدر فرشتگان بر آنها نازل میشوند و آن افراد خود پیامبر یا جانشینان آنها تا روز قیامت خواهند بود.
وقتی سوره قدر تمام شد پیامبر عزیزمان صلّی الله علیه و آله به رکوع و سجده رفتند و بعد از دو تا سجده نشستند و جمله جمله ی تشهد و سلام را از خداوند دریافت کردند و عین آن جملات را بیان کردند.
به دستور خدا بر رسالت خودشان شهادت دادند « وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُه » به دستور خداوند بر خودشان و خاندانشان صلوات فرستادند که « اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمد » و بعد سلام نماز را دادند و نماز را به پایان رساندند.
باید توجه داشته باشیم که تک تک جملاتِ نماز و عبادات ما توقیفی است یعنی باید خود خداوند بیان کنند که چه جملهای را بگویید و چه حرکات و سکناتی را در عبادات داشته باشید! مستحب است ما در نمازمان سوره توحید و سوره قدر را بخوانیم که بسیار سفارش شده است.
وقتی پیامبر عزیزمان در درگاه خدا بودند در رکعت اول سوره توحید را خواندند و در رکعت دوم سوره قدر و مستحب است که ما وقتی در زمین هستیم و عبادات خدا را می خواهیم انجام بدهیم در رکعت اول سوره « اِنَّا أَنْزَلْناهُ » را بخوانیم و در رکعت دوم سوره توحید را بخوانیم. [5]
امام رضا علیه السلام در تمام نمازهای واجب خود عادت داشتند که این دو سوره را تلاوت کنند. [6]
[1] الكافي ، طبع دارالحدیث ، ج 6 ، ص 643.
[2] همان.
[3] همان.
[4] همان.
[5] یکی از دلایل استحباب عمل امام رضا علیه السلام هست که در ادامه بیان شد.
[6] كانَ قِراءَتُهُ في جَميعِ المَفروضاتِ ، فِي الاولى الحَمدَ و «إِنَّا أَنْزَلْناهُ» ، وفِي الثّانِيَةِ الحَمدَ و «قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ». ( عيون أخبار الرضا ، ج 2 ، ص 182 )