47 ـ پسر 15 ساله‏ام در انجام وظایف و تکالیفش تنبلی می‏کند. علل آن چیست و آیا می‏شود تنبلی را درمان کرد؟

تنبلی، ذاتی انسان نیست و منشأ ژنتیکی و وراثتی ندارد، بلکه دارای عللی است:

1. بی‏برنامگی: نوجوانی که برنامه ندارد و کارهایش دائم به هم ریخته است، روحیه‏ی انجام وظایف و تکالیف را نخواهد داشت. پیشنهاد می‏کنم به او کمک کنید تا فهرستی از کارهایش را آماده و از کارهای سبک آغاز کند. فیلسوف چینی، لائوتسه می‏گوید که آغاز سفر هزار مایلی، با یک گام کوچک آغاز می‏شود.

برای انجام نخستین کار، بهتر است از مقدمات آن آغاز کند؛ برای مثال اگر می‏خواهد مقاله‏ای بنویسد، از مقدمه‏ی آن آغاز کند یا اگر انشا می‏نویسد، ابتدا رؤوس محتوای آن را یادداشت کند یا برای نوشتن یک درس، اول پرسش‏های آن را بنویسد.

2. فقدان محیط کار مناسب: اتاقی مستقل و مرتب و منظم، با درجه‏ی حرارت و نور مناسب، در نوجوان شما انگیزه‏ی کار و فعالیت را بیشتر می‏کند.

3. بی‏توجهی به ورزش: بدنی که ورزش نمی‏کند، حالت سستی خواهد داشت. روزی 10 دقیقه ورزش، حالت بی‏رمقی و سستی نوجوان را از بین می‏برد.

4. رژیم غذایی نامناسب: خوردنی‏های با طبع سرد و مصرف بیش از حد شیرینی و مواد قندی (به سبب نیاز فراوان به انرژی برای هضم)، بدن را سست می‏کند.

5. علل پزشکی: گاهی تنبلی بدن و بی‏حالی، به جهت کارکرد بد کبد، عفونت کلیه، سل، ورم کبد یا اختلالات هورمونی است که در این صورت باید به متخصص مراجعه کرد.

6. راحت‏طلبی: برای از بین بردن این علت که صفت ناپسندی است، او را با ارزش‏های دینی و دیدگاه امامان معصوم : آشنا کنید.

امام صادق 7 می‏فرماید: عدو العمل الکسل. [1] دشمن عمل، تنبلی است. آفة النجح الکسل. [2] آفت پیروزی، تنبلی است.


[1] ـ علی مشکینی، قصار الجمل، ج 2، ص 189.

[2] ـ همان