فداییان امام هادی علیه السلام

تباه كردن نماز

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: امَّتي عَلى‏ أربَعَةِ أصنافٍ: صِنفٌ يُصَلّونَ ولكِنَّهُم في صَلاتِهِم ساهونَ، فَكانَ لَهُمُ الوَيلُ، والوَيلُ اسمُ دَرَكَةٍ مِن دَرَكاتِ جَهَنَّمَ، قالَ اللَّهُ تَعالى‏: «فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ* الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ»، وصِنفٌ يُصَلّونَ أحيانًا، ولا يُصَلّونَ أحيانًا، فَكان لَهُمُ الغَيُّ، والغَيُّ اسمُ دَرَكَةٍ مِن دَرَكاتِ جَهَنَّمَ، قالَ اللَّهُ تَعالى‏: «فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا»، وصِنفٌ لا يُصَلّونَ أبَدًا فَكانَ لَهُم سَقَرُ، وسَقَرُ اسمُ دَرَكَةٍ مِن دَرَكاتِ جَهَنَّمَ، قالَ اللَّهُ تَبارَكَ وتَعالى‏: «ما سَلَكَكُمْ فِي سَقَرَ* قالُوا لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلِّينَ» (المدّثر: 42 و 43) ، وصِنفٌ يُصَلّون أبَدًا وهُم في صَلاتِهِم خاشِعونَ، قالَ اللَّهُ تَبارَكَ وتَعالى‏: «قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ* الَّذِينَ هُمْ فِي صَلاتِهِمْ خاشِعُونَ» (المؤمنون: 1 و 2) .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: امّت من، چهار دسته اند: دسته ‏اى نماز مى‏ گزارند؛ ولى در نمازشان غافل اند. براى اينان، «ويل» است و ويل، نام دركه ‏اى از دركات دوزخ است.

خداوند متعال فرموده است: «پس ويل براى نمازگزاران است؛ آنان كه از نمازشان غافل اند».

دسته ‏اى گاه نماز مى ‏خوانند و گاه نمى ‏خوانند. براى اينان، «غَى» است و غَى، نام دركه ‏اى از دركات دوزخ است. خداوند متعال فرموده است: «آن گاه، پس از آنان، جانشينانى به جاى ماندند كه نماز را تباه ساختند و از هوس‏ها پيروى كردند. پس به زودى [سزاى‏] گم‏راهى [خود] را خواهند ديد». دسته ‏اى هيچ گاه نماز نمى ‏خوانند. براى اينان، «سَقَر» است و سَقَر، نام دركه ‏اى از دركات دوزخ است. خداوند متعال فرموده است: «چه چيزى شما را به سقر در آورد؟ گفتند: از نمازگزاران نبوديم». و دسته ‏اى هميشه نماز مى ‏خوانند و در نمازشان نيز فروتن اند. خداوند- تبارك و تعالى- فرموده است: «بى گمان، مؤمنان، رستگار شدند؛ آنان كه در نمازشان فروتن اند».

المواعظ العددية ؛ ص 211

الإمام الصادق عليه السلام:- في قَولِهِ تَعالى‏: «إِنَّ الصَّلاةَ كانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتاباً مَوْقُوتاً» (نساء: 103) -: كِتابا ثابِتاً، ولَيسَ إن عَجَّلتَ قَليلًا أو أخَّرتَ قَليلًا بِالَّذي يَضُرُّكَ ما لَم تُضَيِّع تِلكَ الإِضاعَةَ، فَإِنَّ اللَّهَ عز و جل يَقولُ لِقَومٍ: «أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا».

امام صادق عليه السلام‏- درباره سخن خداى متعال: «نماز بر مؤمنان، نوشته (واجب) شده است»-: يعنى نوشته ‏اى حتمى [و نه تنگ و مضيّق‏] و اين گونه نيست كه اگر اندكى جلو و عقب كردى، ضررى به تو بزند تا آن جا كه به حدّ ضايع كردن نرسد، كه خداى عز و جل در باره اين قوم مى ‏فرمايد: «نماز را تباه كردند و از شهوت ‏ها پيروى نمودند. به همين زودى به گم‏راهى مى ‏رسند».

بحار الأنوار: ج 82 ص 315

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: لا يَزالُ الشَّيطانُ ذَعِرًا مِنَ المُؤمِنِ ما حافَظَ عَلَى الصَّلواتِ الخَمسِ، فَإِذا ضَيَّعَهُنَّ تَجَرَّأَ عَلَيهِ فَأَدخَلَهُ فِي العَظائِمِ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: همواره شيطان از انسانِ باايمان، هراسان است تا هنگامى كه بر نمازهاى پنجگانه مواظبت ورزد. پس هر گاه آنها را تباه كند، بر او جرئت مى ‏يابد و او را در گناهان بزرگ وارد مى‏ كند.

بحار الأنوار: ج 83 ص 14

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: إذا صُلِّيَتِ الصَّلاةُ لِوَقتِها، صَعِدَت ولَها نورٌ شَعشَعانيٌّ تُفتَحُ لَها أبوابُ السَّماءِ حَتّى‏ تَنتَهِيَ إلَى العَرشِ، فَتَشفَعَ لِصاحِبِها وتَقولُ: «حَفِظَكَ اللَّهُ كَما حَفِظتَني»، وإذا صُلِّيَت في غَيرِ وَقتِها صَعِدَت مُظلِمَةً تُغلَقُ دونَها أبوابُ السَّماءِ، ثُمَّ تُلَفُّ كَما يُلَفُّ الثَّوبُ الخَلَقُ، ويُضرَبُ بِها وَجهُ صاحِبِها، فَتَقولُ: «ضَيَّعَكَ اللَّهُ كَما ضَيَّعتَني».

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هنگامى كه نماز در وقتش خوانده شود، درخشان و كامل بالا مى ‏رود و درهاى آسمان به رويش گشوده مى‏ شوند تا به عرش مى ‏رسد و براى صاحبش شفاعت مى‏ كند و مى‏ گويد: «خدا حفظت كند، آن گونه كه مرا حفظ كردى!» و هنگامى كه نماز در غير وقتش خوانده شود، تاريك بالا مى ‏رود و درهاى آسمان به رويش بسته مى‏ شوند و سپس مانند پارچه كهنه در هم پيچيده مى ‏شود و به صورت صاحبش زده مى ‏شود و مى‏ گويد: «خدا تو را ضايع كند، آن گونه كه مرا ضايع كردى!».

إرشاد القلوب: ص 190

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: لا تُضَيِّعوا صَلاتَكُم، فَإِنَّ مَن ضَيَّعَ صَلاتَهُ حُشِرَ مَعَ قارونَ وهامانَ، وكانَ حَقًّا عَلَى اللَّهِ أن يُدخِلَهُ النّارَ مَعَ المُنافِقينَ، فَالوَيلُ لِمَن لَم يُحافِظ عَلى‏ صَلاتِهِ وأداءِ سُنَّةِ نَبيِّهِ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: نمازتان را تباه مكنيد، كه هر كس نمازش را تباه كند، با قارون و هامان محشور مى ‏شود و سزاوار است كه خداوند، او را همراه با منافقان وارد آتش كند.

پس واى بر كسى كه بر نمازش و انجام سنّت پيامبرش مواظبت نورزيده است!

بحار الأنوار: ج 83 ص 14

عن أبي سلام العبديّ: دَخَلتُ عَلى‏ أبي عَبدِ اللَّهِ عليه السلام فَقُلتُ لَهُ: ما تَقولُ في رَجُلٍ يُؤَخِّرُ الصَلاةَ مُتَعَمِّداً؟ قالَ لي: يَأتي هذا يَومَ القِيامَةِ مَوتوراً أهلَهُ ومالَهُ.

قالَ: فَقُلتُ: جُعِلتُ فِداكَ، وإن كانَ مِن أهلِ الجَنَّةِ؟! قالَ: نَعَم.

قُلتُ: فَما مَنزِلَتُهُ فِي الجَنَّةِ مَوتوراً أهلَهُ ومالَهُ؟ قالَ: يَتَضَيَّفُ أهلَها لَيسَ لَهُ‏ فيها مَنزِلٌ.

ابو سلام عبدى : بر امام صادق عليه السلام وارد شدم و به او گفتم: چه مى‏ گويى در باره فردى كه نماز را عمداً به تأخير مى‏ اندازد؟ به من فرمود: «اين شخص روز قيامت، جدا از خانواده و دارايى ‏اش مى ‏آيد».

گفتم: فدايت شوم! حتّى اگر از بهشتيان باشد؟ فرمود: «آرى».

گفتم: منزلتش در حالت جدايى از خانواده و دارايى ‏اش، چگونه است؟ فرمود: «مهمان بهشتيان است. در آن جا منزلى ندارد».

بحار الأنوار: ج 83 ص 29

الإمام الصادق عليه السلام: إنَّ العَبدَ إذا صَلَّى الصَّلاةَ في وَقتِها وحافَظَ عَلَيهَا، ارتَفَعَت بَيضاءَ نَقِيَّةً تَقولُ:

«حَفِظتَني حَفِظَكَ اللَّهُ»، وإذا لَم يُصَلِّها لِوَقتِها ولَم يُحافِظ عَلَيهَا، ارتَفَعَت سَوداءَ مُظلِمَةً تَقولُ: «ضَيَّعتَني ضَيَّعَكَ اللَّهُ».

امام صادق عليه السلام: بنده هنگامى كه نماز را در وقتش مى ‏خواند و بر آن مواظبت مى ‏ورزد، نمازش سپيد و پاكيزه بالا مى ‏رود و مى‏ گويد: «مرا حفظ كردى. خدا حفظت كند!» و هنگامى كه آن را در وقتش نخواند و بر آن مواظبت نورزد، سياه و تاريك بالا مى ‏رود و مى‏ گويد: «مرا تباه كردى. خدا تباهت كند!».

بحار الأنوار: ج 83 ص 9

خوار شمردن نماز

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: لا يَنالُ شَفاعَتي مَنِ استَخَفَّ بِصَلاتِهِ، ولا يَرِدُ عَلَيَّ الحَوضَ لا وَاللَّهِ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: به خدا سوگند، شفاعت من به كسى كه نماز را سبك بشمارد، نمى ‏رسد و در كنار حوض [كوثر]، نزد من نمى ‏آيد.

بحار الأنوار: ج 84 ص 241

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: ما مِن عَبدٍ إلّابَينَهُ وبَينَ اللَّهِ تَعالى‏ عَهدٌ ما أقامَ الصَّلاةَ لِوَقتِها أو آثَرَها عَلى‏ غَيرِها مَعرِفَةً بِحَقِّها، فَإِن هُوَ تَرَكَهَا استِخفافًا بِحَقِّها وآثَرَ عَلَيها غَيرَها بَرِئَ اللَّهُ إلَيهِ مِن عَهدِهِ ذلِكَ، ثُمَّ مَشيئَتُهُ إلَى اللَّهِ عز و جل، إمّا أن يُعَذِّبَهُ وإمّا أن يَغفِرَ لَهُ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هيچ بنده ‏اى نيست، جز آن كه ميان او و خداى متعال، پيمانى است تا آن گاه كه نماز را در وقتش بخواند و يا آن را از سرِ شناخت حقّش بر غير آن، مقدّم بدارد. اما اگر آن را از سرِ سبك شمردن حقّش ترك كند و يا غير آن را بر آن مقدّم بدارد، خداوند، نسبت به آن پيمان، تعهّدى ندارد و اگر بخواهد، عذابش مى‏ كند و يا او را مى‏ آمرزد.

مستدرك الوسائل: ج 3 ص 45

الإمام الصادق عليه السلام: واللَّهِ! إنَّهُ لَيَأتي عَلَى الرَّجُلِ خَمسونَ سَنَةً وما قَبِلَ اللَّهُ مِنهُ صَلاةً واحِدَةً، فَأَيُّ شَي‏ءٍ أشَدُّ مِن هذا؟! واللَّهِ! إنَّكُم لَتَعرِفونَ مِن جيرانِكُم وأصحابِكُم مَن لَو كانَ يُصَلّي لِبَعضِكُم ما قَبِلَها مِنهُ لِاستِخفافِهِ بِها، إنَّ اللَّهَ عز و جل لا يَقبَلُ‏إلَّا الحَسَنَ، فَكَيفَ يَقبَلُ ما يُستَخَفُّ بِهِ؟!

امام صادق عليه السلام: به خدا سوگند بر شخص، پنجاه سال مى‏ گذرد، حال آن كه خداوند، يك نماز از او نپذيرفته است. چه چيزى از اين سخت‏تر است؟ به خدا سوگند، شما كسانى را از همسايگان و همراهانتان مى‏ شناسيد كه اگر براى برخى از شما نماز گزارده بود، آن را به خاطر سبك شمردنش نمى ‏پذيرفت. همانا خداى عز و جل جز نيكو نمى ‏پذيرد. پس چگونه آنچه را كه سبك شمرده شده است، بپذيرد؟!

بحار الأنوار: ج 84 ص 261

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله‏- لِابنَتِهِ فاطِمَةَ عليها السلام لَمّا قالَت لَهُ: يا أبَتاه، ما لِمَن تهاوَنَ بِصَلاتِهِ مِنَ الرِّجالِ‏والنِّساءِ؟-: يا فاطِمَةُ، مَن تَهاوَنَ بِصَلاتِهِ مِنَ الرِّجالِ والنِّساءِ ابتَلاهُ اللَّهُ بِخَمسَ عَشَرَةَ خَصلَةً: سِتٌّ مِنها في دارِ الدُّنيا، وثَلاثٌ عِندَ مَوتِهِ، وثَلاثٌ في قَبرِهِ، وثَلاثٌ فِي القيامَةِ إذا خَرَجَ مِن قَبرِهِ.

فَأمَّا اللَّواتي تُصيبُهُ في دارِ الدُّنيا: فَالاولى يَرفَعُ اللَّهُ البَرَكَةَ مِن عُمُرِهِ، ويَرفَعُ‏اللَّهُ البَرَكَةَ مِن رِزقِهِ، ويَمحُو اللَّهُ عز و جل سيماءَ الصّالِحينَ مِن وَجهِهِ، وكُلُّ عَمَلٍ يَعمَلُهُ لا يُؤجَرُ عَلَيهِ، ولا يَرتَفِعُ دُعاؤُهُ إلَى السَّماءِ، والسّادِسَةُ لَيسَ‏لَهُ حَظٌّ في دُعاءِ الصّالِحينَ.

وأمَّا اللَّواتي تُصيبُهُ عِندَ مَوتِهِ: فَأَوَّلُهُنَّ أنَّهُ يَموتُ ذَليلًا، والثّانيَةُ يَموتُ جائِعًا، والثّالِثَةُ يَموتُ عَطشانًا؛ فَلَو سُقيَ مِن أنهارِ الدُّنيا لم يَروَ عَطَشُهُ.

وأمَّا اللَّواتي تُصيبُهُ في قَبرِهِ: فَأَوَّلُهُنَّ يُوَكِّلُ اللَّهُ بِهِ مَلَكًا يُزعِجُهُ في قَبرِهِ، والثّانيَةُ يُضَيَّقُ عَلَيهِ قَبرُهُ، والثّالِثَةُ تَكونُ الظُّلمَةُ في قَبرِهِ.

وأمَّا اللَّواتي تُصيبُهُ يَومَ القيامَةِ إذا خَرَجَ مِن قَبرِهِ: فَأَوَّلُهُنَّ أن يُوَكِّلَ اللَّهُ بِهِ مَلَكًا يَسحَبُهُ عَلى‏ وَجهِهِ والخَلائِقُ يَنظُرونَ إلَيهِ، والثّانيَةُ يُحاسَبُ حِسابًا شَديدًا، والثّالِثَةُ لا يَنظُرُ اللَّهُ إلَيهِ ولا يُزَكّيهِ ولَهُ عَذابٌ أليمٌ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله‏- در پاسخ دخترش فاطمه كه پرسيده بود: اى پدر! مردان و زنانى كه نمازشان را سبك مى‏ شمرند، چه [جزايى‏] دارند؟-: اى فاطمه! هر كس از مردان يا زنان، نمازش را سبك بشمرد، خداوند، او را به پانزده خصلت مبتلا مى‏ كند: شش خصلت در دنيا، سه خصلت هنگام مرگش، سه خصلت در گورش و سه خصلت در قيامت، هنگامى كه از گورش بيرون مى ‏آيد.

امّا آنچه در دنيا به او مى ‏رسد: خداوند، بركت را از عمر و روزى ‏اش بر مى ‏دارد، نشان صالحان را از چهره ‏اش مى ‏زدايد، به هر عملى كه انجام مى ‏دهد، پاداشى داده نمى ‏شود، دعايش به آسمان نمى ‏رود و ششم اين كه براى او در دعاى صالحان نصيبى نيست.

امّا آنچه هنگام مرگش به او مى ‏رسد: نخست، خوار، دوم گرسنه و سوم، تشنه مى‏ ميرد. و اگر از نهرهاى دنيا به او بنوشانند، سيراب نمى ‏شود.

امّا آنچه در گورش به او مى ‏رسد: نخست، آن كه خداوند، فرشته ‏اى مى‏ گمارد تا او را در گورش بيازارد، دوم اين كه گورش را بر او تنگ مى‏ كند و سوم اين كه گورش تاريك است.

امّا آنچه روز قيامت هنگام بيرون آمدن از گورش به او مى ‏رسد: نخست، آن كه خداوند، فرشته ‏اى مى‏ گمارد تا او را با صورت [روى زمين‏] بكشد، در حالى كه مردم به او مى ‏نگرند، دوم اين كه بازخواست سختى مى ‏شود و سوم اين كه خداوند به او نمى ‏نگرد، وپاكش نمى ‏سازد و عذابى دردناك دارد.

بحار الأنوار: ج 83 ص 21

عن أبي بصير: دَخَلتُ عَلى‏ امِّ حَميدَةَ اعَزّيها بِأَبي عَبدِ اللَّهِ عليه السلام، فَبَكَت وبَكَيتُ لِبُكائِها، ثُمَّ قالَت: يا أبا مُحَمَّدٍ، لَو رَأَيتَ أبا عَبدِ اللَّهِ عليه السلام عِندَ المَوتِ لَرَأَيتَ عَجَباً! فَتَحَ عَينَيهِ ثُمَّ قالَ: اجمَعوا لي كُلَّ مَن بَيني وبَينَهُ قَرابَةٌ، قالَت: فَلَم نَترُك أحَداً إلّا جَمَعناهُ، قالَت: فَنَظَرَ إلَيهِم ثُمَّ قالَ: إنَّ شَفاعَتَنا لا تَنالُ مُستَخِفّاً بِالصَّلاةِ.

ابو بصير : بر امّ حميده (همسر امام صادق عليه السلام) وارد شدم تا او را در رحلت ابو عبد اللَّه (امام صادق عليه السلام) تسليت دهم. پس او گريست و من نيز از گريه او گريستم. سپس گفت: اى ابو محمّد! (كنيه ديگر ابو بصير) اگر ابو عبد اللَّه را هنگام مرگ مى ‏ديدى، به شگفت مى‏ امدى. چشمانش را باز كرد و سپس فرمود: «هر كس را ميان من و او پيوند خويشاوندى است، گرد آوريد».

[امّ حميده‏] گفت: هيچ كس را رها نكرديم، مگر اين كه او را گرد آورديم. امام عليه السلام به آنها نگريست و سپس فرمود: «همانا شفاعت ما به سبك شمارنده نماز نمى ‏رسد».

بحار الأنوار: ج 47 ص 2

دزدى از نماز

عن رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: أسرَقُ السُّرّاقِ مَن سَرَقَ مِن صَلاتَهُ- يَعني لا يُتِمُّ فَرائِضَها-.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : «دزدترينِ دزدها، كسى است كه از نمازش بدزدد»، يعنى واجبات آن را كامل به جاى نيآورد.

بحار الأنوار: ج 84 ص 263

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: لا صَلاةَ لِمَن لا يُتِمُّ رُكوعَها وسُجودَها.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: كسى كه ركوع و سجودش را كامل به جا نمى‏ آورد، نمازى درست ندارد.

بحار الأنوار: ج 72 ص 198

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: ألا أدُلُّكُم عَلى‏ أكسَلِ النّاسِ وأسرَقِ النّاسِ وأبخَلِ النّاسِ، ... وأمّا أسرَقُ النّاسِ فَالَّذي يَسرِقُ مِن صَلاتِهِ، تُلَفُّ كَما يُلَفُّ الثَّوبُ الخَلَقُ فَيُضرَبُ بِها وَجهُهُ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: آيا شما را از بخيل‏ترين، كسل‏ترين و دزدترينِ مردم، آگاه نكنم؟ ...

دزدترينِ مردم، كسى است كه از نمازش مى ‏دزدد. نمازش را مانند پارچه كهنه در هم مى ‏پيچند و به صورتش مى ‏زنند.

بحار الأنوار: ج 84 ص 257

الإمام الباقر عليه السلام: بَينا رَسولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله جالِسٌ فِي المَسجِدِ إذا دَخَلَ رَجُلٌ فَقامَ يُصَلّي، فَلَم يُتِمَّ رُكوعَهُ ولا سُجودَهُ، فَقالَ صلى الله عليه و آله: نَقرٌ كَنَقرِ الغُرابِ، لَئِن ماتَ هذا وهكَذا صَلاتُهُ لَيَموتَنَّ عَلى‏ غَيرِ ديني.

امام باقر عليه السلام: پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در مسجد نشسته بود كه مردى داخل شد و به نماز ايستاد؛ ولى ركوع و سجودش را تمام به جا نيآورد. فرمود: «همچون نوك زدن كلاغ، [تند و شتابان‏] نوك زد. اگر اين مرد بميرد و نمازش اين گونه باشد، بر غير آيين من مرده است».

بحار الأنوار: ج 85 ص 100

ترك نماز

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: ما بَينَ الكُفرِ وَالإِيمانِ إلّاتَركُ الصَّلاةِ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: [مرز] ميان كفر و ايمان، جز ترك نماز نيست.

بحار الأنوار: ج 82 ص 217

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: مَن تَرَكَ الصَّلاةَ لا يَرجو ثَوابَها ولا يَخافُ عِقابَها، فَلا ابالي أن يَموتَ يَهودِيّاً أو نَصرانِيّاً أو مَجوسِيّاً.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هر كس نماز را ترك كند و به پاداش آن اميد نورزد و از عذابش نهراسد، اهمّيت نمى ‏دهم كه يهودى، مسيحى و يا مجوس بميرد.

بحار الأنوار: ج 82 ص 202

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: ما بَينَ المُسلِمِ وبَينَ الكافِرِ إلّاأن يَترُكَ الصَّلاةَ الفَريضَةَ مُتَعَمِّداً أو يَتَهاوَنَ بِها فَلا يُصَلِّيَها.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: ميان مسلمان و كفر، جز اين نيست كه نماز واجب را به عمد ترك كند و يا آن را از سر سبك شمردن نخواند.

بحار الأنوار: ج 82 ص 216

الإمام الصادق عليه السلام: جاءَ رَجُلٌ إلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه و آله فَقالَ: يا رَسولَ اللَّهِ، أوصِني. فَقالَ: لا تَدَعِ الصَّلاةَ مُتَعَمِّداً، فَإِنَّ مَن تَرَكَها مُتَعَمِّداً فَقَد بَرِئَت مِنهُ مِلَّةُ الإِسلامِ.

امام صادق عليه السلام: مردى نزد پيامبر صلى الله عليه و آله آمد و گفت: اى پيامبر خدا! مرا سفارش كن.

فرمود: «نماز را عمداً وا مگذار، كه هر كس آن را به عمد ترك كند، دين اسلام از او كنار كشيده است (مسلمان نيست)».

وسائل الشيعة: ج 3 ص 29

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله‏- في وَصِيَّتِهِ لِمُعاذٍ-: لا تَترُكَنَّ صَلاةً مَكتوبَةً مُتَعَمِّداً؛ فَإِنَّ مَن تَرَكَ صَلاةً مَكتوبَةً مُتَعَمِّداً فَقَد بَرِئَت مِنهُ ذِمَّةُ اللَّهِ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله‏- در سفارش به معاذ-: هرگز نماز واجب را به عمد ترك مكن، كه هر كس نماز واجب را عمداً ترك كند، خداوند، تعهّدى در برابر او ندارد.

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1040

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: مَن تَرَكَ صَلاةً لَقِيَ اللَّهَ وهُوَ عَلَيهِ غَضبانُ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هر كس نمازى را نخواند، خداوند را خواهد ديد در حالى كه بر او خشمناك است.

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1042

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: مَن تَرَكَ صَلاتَهُ حَتّى‏ تَفوتَهُ مِن غَيرِ عُذرٍ، فَقَد حَبِطَ عَمَلُهُ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هر كس نمازش را بدون عذر رها كند تا فوت شود، عملش را نابود كرده است.

بحار الأنوار: ج 82 ص 202

الإمام عليّ عليه السلام‏- فِي الحِكَمِ المَنسوبَةِ إلَيهِ-: الفَرقُ بَينَ المُؤمِنِ وَالكافِرِ الصَّلاةُ، فَمَن تَرَكَها وَادَّعَى الإِيمانَ كَذَّبَهُ فِعلُهُ، وكانَ عَلَيهِ شاهِدٌ مِن نَفسِهِ.

امام على عليه السلام‏- در حكمت ‏هاى منسوب به ايشان-: تفاوت ميان مؤمن و كافر، نماز است. پس هر كس آن را ترك كند و ادّعاى ايمان كند، عملش او را تكذيب مى‏ كند و گواهى از خودش بر ضدّ اوست.

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1047

الإمام الصادق عليه السلام‏- وقَد سُئِلَ: ما بالُ الزّاني لا تُسَمّيهِ كافِرًا، وتارِكُ الصَّلاةِ قَد سَمَّيتَهُ كافِرًا، ومَا الحُجَّةُ في ذلِكَ؟-: لأَنَّ الزّانيَ وما أشبَهَهُ إنَّما يَفعَلُ ذلِكَ لِمَكانِ الشَّهوَةِ لِأَنَّها تَغلِبُهُ، وتارِكَ الصَّلاةِ لا يَترُكُها إلَّااستِخفافًا بِها، و ذلك لِأَنّكَ لا تَجِدُ الزّانِيَّ يَأتِي المَرأَةَ إلّاوهُوَ مُستَلِذٌّ لِإِتيانِهِ إيّاها قاصِداً إلَيها، وكُلُّ مَن تَرَكَ الصَّلاةَ قاصِداً لِتَركِها فَلَيسَ يَكونُ قَصدُهُ لِتَركِهَا اللَّذَّةَ، فَإِذا نُفِيَتِ اللَّذَّةُ وَقَعَ الاستِخفافُ، وإذا وَقَعَ الاستِخفافُ وَقَعَ الكُفرُ.

امام صادق عليه السلام‏- در پاسخ اين پرسش: چگونه زناكار را كافر نمى ‏ناميد و ترك كننده نماز را كافر مى ‏ناميد؟ دليل آن چيست؟-: چون زناكار و مانند آن، به جهت غلبه شهوت، آن كار را انجام مى ‏دهد و ترك كننده نماز، آن را فقط از روى سُبك شمردنش ترك مى‏ كند. دليلش آن است كه تو زناكارى را نمى ‏يابى كه سراغ زنى برود، جز به قصد آن كه از آميزش با او لذّت ببرد؛ ولى هر كس كه نماز را عامدانه ترك كند، قصدش از ترك آن، لذّت بردن نيست، و چون لذّت بردن نفى شود، سبك شمردن واقع مى ‏شود، و چون سبك شمردن واقع شود، كفر واقع مى ‏شود.

بحار الأنوار: ج 82 ص 214

عن عُبَيد بن زرارة: سَأَلتُ أبا عَبدِ اللَّهِ عليه السلام عَنِ الكَبائِرِ، فَقالَ: هُنَّ في كِتابِ عَلِيٍّ عليه السلام سَبعٌ: الكُفرُ بِاللَّهِ، وقَتلُ النَّفسِ، وعُقوقُ الوالِدَينِ، وأكلُ الرِّبا بَعدَ البَيِّنَةِ، وأكلُ مالِ اليَتيمِ ظُلماً، وَالفِرارُ مِنَ الزَّحفِ، وَالتَّعَرُّبُ بَعدَ الهِجرَةِ.

قالَ: فَقُلتُ: فَهذا أكبَرُ المَعاصي؟ قالَ: نَعَم، قُلتُ: فَأَكلُ دِرهَمٍ مِن مالِ اليَتيمِ‏ ظُلماً أكبَرُ أم تَركُ الصَّلاةِ؟ قالَ: تَركُ الصَّلاةِ، قُلتُ: فَما عَدَدتَ تَركَ الصَّلاةِ فِي الكَبائِرِ؟

فَقالَ: أيُّ شَي‏ءٍ أوَّلُ ما قُلتُ لَكَ؟ قالَ: قُلتُ: الكُفرُ، قالَ: فَإِنَّ تارِكَ الصَّلاةِ كافِرٌ- يَعني مِن غَيرِ عِلَّةٍ-.

به نقل از عبيد بن زراره : از امام صادق عليه السلام در باره گناهان كبيره پرسيدم.

فرمود: «آنها در كتاب على عليه السلام هفت گناه اند: كفر به خداوند، كشتن انسان، نافرمانى پدر و مادر، رباخوارى بعد از روشن شدن حكم آن، خوردن مال يتيم به ستم، گريز از جنگ، از ياد بردن احكام [و فرهنگ دينى‏] پس از يادگيرى آنها».

گفتم: اينها بزرگ‏ترين گناهان اند؟ فرمود: «آرى».

گفتم: خوردن درهمى از مال يتيم به ستم، بزرگ ‏تر است يا ترك نماز؟ فرمود: «ترك نماز».

گفتم: پس چرا ترك نماز را در شمار گناهان كبيره نياورديد؟ فرمود: «نخستين گناه كبيره ‏اى كه برايت شمردم، چه بود؟».

گفتم: كفر. فرمود: «بى گمان، ترك كننده نماز- بدون عذر شرعى-، كافر است».

وسائل الشيعة: ج 11 ص 254

عن زرارة: سَأَلتُ أبا عَبدِاللَّهِ عليه السلام عَن قَولِ اللَّهِ عز و جل: «وَ مَنْ يَكْفُرْ بِالْإِيمانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ» (مائدة: 5) ، قالَ: تَركُ العَمَلِ‏الَّذي أقَرَّ بِهِ، مِن ذلِكَ أن يَترُكَ الصَّلاةَ مِن غَيرِ سُقمٍ ولا شُغُلٍ.

به نقل از زراره : از امام صادق عليه السلام در باره اين سخن خداى عز و جل پرسيدم: «هر كس به [اركان‏] ايمان كفر ورزد، بى گمان، عملش تباه است». فرمود: «ترك كردن كارى كه بِدان اقرار دارد و از آن جمله است ترك نماز بى هيچ بيمارى و گرفتارى ‏اى».

بحار الأنوار: ج 72 ص 97

مجازات ترك كننده نماز

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: مَن تَرَكَ صَلاةً مُتَعَمِّداً كُتِبَ اسمُهُ عَلى‏ بابِ النّارِ فيمَن يَدخُلُها.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هر كس نمازى را عمداً ترك كند، نامش را بر سر در دوزخ جزو وارد شوندگان به آن، مى ‏نويسند.

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1052

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: يَقولُ اللَّهُ تَعالى‏ في بَعضِ كُتُبِهِ: إنّي أنَا اللَّهُ لا إلهَ إلّاأنَا ذو بَكَّةَ، مُفقِرُ الزّناةِ، وتارِكُ تارِكِي الصَّلاةِ عُراةً.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: خداى متعال در برخى از كتاب ‏هايش فرموده است: «من بى گمان، خداوندم و جز من معبودى نيست. من صاحب بَكّه‏ (خُردكننده جبّاران)، بيچاره كننده زناكاران و لخت گذارنده ترك كنندگان نماز هستم». (بكّه، از نام‏هاى مكّه است و از اين رو« بكّه» ناميده شده كه كوبنده گردن‏هاى جبّاران است.)

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1053

رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: مَن أعانَ تارِكَ الصَّلاةِ بِلُقمَةٍ أو كِسوَةٍ، فَكَأَنَّما قَتَلَ سَبعينَ نَبِيّاً؛ أوَّلُهُم آدَمُ وآخِرُهُم مُحَمَّدٌ.

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: هر كس ترك كننده نماز را با لقمه ‏اى يا پوشاكى [در ترك نمازش‏] يارى رساند، گويى هفتاد پيامبر را كشته است كه اوّلين آنها آدم و آخرين آنها محمّد است. (حدیث نیاز به توضیح دارد؛ غذا و لباس دادن به قصد اینکه بی نمازی او را تشویق کند با غذا دادن یا لباس دادن به قصد اینکه او را اصلاح کند تفاوت دارد)

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1055

دعائم الإسلام: عن أبي جعفر صلوات اللَّه عليه أنَّ رَجُلًا ذَكَرَ لَهُ رَجُلًا قال: انهَتَكَ سِترُهُ، وَارتَكَبَ المَحارِمَ، وَاستَخَفَّ بِالفَرائِضِ حَتّى‏ إنَّهُ تَرَكَ الصَّلاةَ المَكتوبَةَ! وكانَ مُتَّكِئاً فَاستَوى‏ جالِساً وقالَ: سُبحانَ اللَّهِ! تَرَكَ الصَّلاةَ المَكتوبَةَ؟! إنَّ تَركَ الصَّلاةِ المَكتوبَةِ عِندَ اللَّهِ عَظيمٌ.

دعائم الإسلام: نزد ايشان (امام باقر عليه السلام) سخن از مردى به ميان آمد و گفته شد: پرده ‏درى كرده، مرتكب محرّمات گشته، واجبات را سبك شمرده و حتّى نماز واجب را ترك كرده است.

امام عليه السلام كه تكيه داده بود، راست نشست و فرمود: «سبحان اللَّه! نماز واجب را ترك كرده است؟ همانا ترك نماز واجب، نزد خداوند، بزرگ و گران است».

شناخت نامه نماز ؛ ج 2؛ حدیث 1057

الإمام الصادق عليه السلام: إنَّ اللَّهَ لَيَدفَعُ بِمَن يُصَلّي مِن شيعَتِنا عَمَّن لا يُصَلّي مِن شيعَتِنا، ولَو أجمَعوا عَلى‏ تَركِ الصَّلاةِ لَهَلَكوا. وإنَّ اللَّهَ لَيَدفَعُ بِمَن يُزَكّي مِن شيعَتِنا عَمَّن لا يُزَكّي، ولَو أجمَعوا عَلى‏ تَركِ الزَّكاةِ لَهَلَكوا.

امام صادق عليه السلام: خداوند به سبب شيعيان نمازگزار ما، [عذاب را] از شيعيان بی نماز ما دور مى‏ كند و اگر همه نماز نمى ‏خواندند، هلاك مى‏ شدند، و خداوند به سبب شيعيان زكات دهنده ما، [عذاب را] از كسانى كه زكات نمى ‏دهند، دور مى‏ كند و اگر همه زكات نمى ‏دادند، هلاك مى‏ شدند.

بحار الأنوار: ج 73 ص 382