دوست داری دوست خدا بشوی؟ خداوند در قرآن می فرماید : (خدا اب
دوست داری دوست خدا بشوی؟
خداوند در قرآن می فرماید : (خدا ابراهیم را به عنوان خلیل و دوست خود گرفت) « وَاتَّخَذَ اللَّهُ إِبْرَاهِیمَ خَلِیلًا » [سورۂ نساء، آیه ۱۲۵]
خلیل مشتق از «خَله» به معنای احتیاج و فقر، و یا مشتق از «خُله» به معنای عالِم به أسرار و داشتن نهایت صداقت و محبت است.
بنابراین، حقیقت معنای خلیل عبارت است از شخصی نیازمند و محتاج و فقیر به خدا که نهایت صداقت و محبت به خدا را دارد.
در روایات کتاب شریف علل الشرائع ( جلد ۱، صفحه ۳4 و 35) پنج علت برای رسیدن به مقام دوستی خدا بیان شد.
- امام صادق علیه السلام میفرمودند:
إنَّمَا اتَّخَذَ اللّهُ إبراهيمَ خَليلًا، لأِنَّهُ لَم يَرُدَّ أحَدا، و لَم يَسأَل أحَداً غَيرَ اللّهِ عزَّ و جلّ.
خداوند به این دلیل إبراهیم علیه السلام را (از بین أنبیاء) خلیل خود نمود، چون هیچ کس از او چیزی درخواست نکرد که او را رد کند ونیز هرگز از غیر خدا چیزی سؤال ننمود و درخواستی نکرد.
- امام علی النقی علیه السلام فرمودند:
إنَّمَا اتَّخَذَ اللّهُ عز و جل إبراهيمَ خَليلًا لِكَثرَةِ صَلاتِهِ عَلى مُحَمَّدٍ و أهلِ بَيتِهِ صَلَواتُ اللّهِ عَلَيهِم.
خدای عزّ و جلّ إبراهیم را به این جهت خلیل خود گردانید که بر محمد و آل محمد بسیار صلوات میفرستاد.
- ابن ابی عمیر میگوید: به حضرت صادق علیه السلام عرض کردم:
لِمَ اتَّخَذَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَ إِبْراهِيمَ خَلِيلًا قَالَ لِكَثْرَةِ سُجُودِهِ عَلَى الْأَرْضِ.
«چرا خدای عز و جل حضرت ابراهیم علیه السلام را خلیل خود گردانید؟ » حضرت فرمودند: برای آن که بسیار بر زمین سجده میکرد.
- جابر بن عبد الله الانصاری میگوید: از رسول خدا صلی الله علیه وآله شنیدم که میفرمودند:
مَا اتَّخَذَ اللَّهُ إِبْراهِيمَ خَلِيلًا إِلَّا لِإِطْعَامِهِ الطَّعَامَ وَ صَلَاتِهِ بِاللَّيْلِ وَ النَّاسُ نِيَامٌ.
خداوند ابراهیم را خلیل خود نگردانید، مگر برای إطعام و غذا دادن به مردم و نماز خواندن در نیمههای شب، در حالی که مردم همه در خواب بودند.
از این پنج مورد ، سه مورد درباره عبادت خداست؛ صلوات و سجده طولانی و نماز شب.
[جلد 2 ، صفحه ۱۹]
رفاقت مقدمه عبادت
امیرالمؤمینن علیه السلام : لَيْسَ شَيْءٌ أَدْعَى لِخَيْرٍ وَ أَنْجَى مِنْ شَرٍّ مِنْ صُحْبَةِ الْأَخْيَارِ.
چیزی همانند همنشینی با نیکان، دعوت کننده تر به خیر و نجات دهنده تر از شرّ نیست. (تصنیف غرر الحکم، ص ۴۱۴)
و پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمودند : نماز، كليد هر خوبى است. « الصَّلاةُ مِفتاحُ كُلِّ خَيرٍ» (شناخت نامه نماز ؛ ج 1؛ حدیث 301)
بنابراین برای دعوت نوجوانان و جوانان به نماز اگر بتوانیم رابطه دوستی ما را با آنها مستحکم کنیم، خیلی می توانیم تأثیرگذار باشیم.
[جلد 2 ، صفحه ۲۸]
خلوت با خدا
مرحوم حاج اسماعیل دولابی میفرمود: خداوند ما را بزرگ آفریده است و برای ما نقشه دارد. در شبانه روز یک ربع، ده دقیقه، برای خدا خلوت کن. نیمه شب، نماز هم نمی خواهی بخوانی نخوان، ولی بنشین و جسم و روح و هستی خودت را نقد بگذار در مقابل خدا.
بگو: خدایا، دنیا خیلی شلوغ است. میخواهم ده دقیقه بنشینم خستگیام در برود. شبانه روز به کار مشغولم، یا نماز میخوانم یا راه میروم، یا برای فردا خیالات میکنم. چند دقیقه اجازه بده در محضر شما بنشینم.
بنشینید با خدای خودتان خلوت کنید. ممکن است در همین چند دقیقه خلوت، کار چند هزار سال را انجام دهی. گاهی میبینی خدا چیزهای بزرگ را در چیزهای کوچک قرار می دهد.
[جلد 2 ، صفحه ۷۹]
راه مبارزه با وسوسه شیطان در نماز (قابل توجه گرفتاران به وسواس)
زراره و ابوبصیر میگویند: به امام صادق علیه السلام عرضه داشتیم: مردی در تعداد رکعات نمازش زیاد شک میکند. به طوری که اصلا نمی داند چند رکعت خوانده و چند رکعت باقی مانده است.
حضرت فرمودند: باید نمازش را اعاده کند. عرض کردیم: زیاد شک میکند، به طوری که هرچه هم اعاده کند باز شک میکند. فرمودند: به شک خود اعتنایی نکند و به نمازش ادامه دهد. سپس فرمودند:
لَا تُعَوِّدُوا الْخَبِيثَ مِنْ أَنْفُسِكُمْ بِنَقْضِ الصَّلَاةِ فَتُطْمِعُوهُ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ خَبِيثٌ يَعْتَادُ لِمَا عُوِّدَ فَلْيَمْضِ أَحَدُكُمْ فِي الْوَهْمِ وَ لَا يُكْثِرَنَّ نَقْضَ الصَّلَاةِ فَإِنَّهُ إِذَا فَعَلَ ذَلِكَ مَرَّاتٍ لَمْ يَعُدْ إِلَيْهِ الشَّكُّ ؛ با شکستن نماز، شیطان پلید را به خودتان عادت ندهید که با این کار او را به طمع میاندازید. (که هر لحظه به سر وقت شما بیاید و وسوسه تان کند) ؛ زیرا شیطان خبیث است و به آنچه عادتش دهند، عادت می کند. پس، هریک از شما (که کثیرالشک باشد) به شک خود اعتنا نکند و نمازش را زیاد نشکند؛ چون اگر چند مرتبه به شک خود اعتنا نکرد، دیگر دچار شک نخواهد شد.
زراره میگوید: حضرت سپس فرمود:
إِنَّمَا يُرِيدُ الْخَبِيثُ أَنْ يُطَاعَ فَإِذَا عُصِيَ لَمْ يَعُدْ إِلَى أَحَدِكُمْ. [الکافی، ج ۳، ص ۳۵۸]
شیطان پلید میخواهد مطاع باشد، لذا اگر نافرمانی شود دیگر به سراغ کسی از شما نمی آید.
[جلد 2 ، صفحه ۸۱]
دندان طمع را بکَن
مرحوم حاج اسماعیل دولابی میفرمود: در دنیا آنچه نیست که نیست، آنچه را هم هست نیست فرض کن. دندان طمع دنیا را یکجا بکن. در مسافرت اگر دندان طمع را بکنی، سفر خوش می گذرد. در دنیا ما مسافریم. دندان طمع دنیا را بکن. [به هیچ نفع و بهره ای از دنیا امید نداشته باش]
حتی اگر دیدی هر چه سعی میکنی نماز و عباداتت هم درست نمی شود، دندان طمع آخرت را هم بکن. [یعنی به خودت بگو فرض می کنم پاداش و بهشتی هم نیست، من فقط می خواهم این نماز را برای خدا بخوانم] طمع فقط به خدا خوب است.
[جلد 2 ، صفحه ۹۲]
تعقیبات مهم نماز برای باز شدن هشت در بهشت
امام باقر علیه السلام فرموده است: مردی به نام شیبه هذلی به حضور پیامبر آمد و گفت: ای رسول خدا، من پیری فرتوت و ناتوان گردیدهام و نمی توانم نماز و روزه و حج مستحبی و جهاد انجام دهم. اکنون سخنی به من بیاموزید که خدایم به من بهره رساند. و ای رسول خدا، بر من تخفیف بده! »
(فَعَلِّمْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ ص كَلَاماً يَنْفَعُنِي اللَّهُ بِهِ وَ خَفِّفْ عَلَيَّ يَا رَسُولَ اللَّهِ)
پیامبر صلی الله علیه و آله فرمودند: همین سخن خود را تکرار کن و او سه بار تکرار کرد. پیامبر صلی الله علیه و آله فرمودند: هر سنگ و کلوخ و درخت و گیاهی که اطراف توست، از رحمت بر تو گریست. اکنون، چون نماز صبح خود را میگزاری، ده بار بگو: « سُبْحَانَ اللَّهِ الْعَظِيمِ وَ بِحَمْدِهِ وَ لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلّا بِاللَّهِ الْعَلِيِّ الْعَظِيمِ » که خداوند متعال با این تسبیح تو را از کوری و دیوانگی و جذام و تنگدستی و شکستگی عافیت میبخشد.
(فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يُعَافِيكَ بِذَلِكَ مِنَ الْعَمَى وَ الْجُنُونِ وَ الْجُذَامِ وَ الْفَقْرِ وَ الْهَرَمِ)
آن مرد گفت: « ای رسول خدا، این برای امور دنیایی است، برای امور آخرت چه کنم؟ » حضرت فرمودند: پس از هر نماز بگو:
اللَّهُمَّ اهْدِنِي مِنْ عِنْدِكَ وَ أَفِضْ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ وَ انْشُرْ عَلَيَّ مِنْ رَحْمَتِكَ وَ أَنْزِلْ عَلَيَّ مِنْ بَرَكَاتِكَ ؛ پروردگارا! به لطف خود هدایتم کن و از رحمت خود بر من فرو ریز و از برکتهای خود بر من فرو فرست.
آن مرد در حالی که با انگشتان دست خود میشمرد که ده بار است، به راه افتاد. مردی به ابن عباس گفت: میبینی که این دایی تو چگونه محکم این اذکار را میشمرد؟
پیامبر صلی الله علیه و آله که این سخن او را شنیدند، فرمودند: همانا اگر این اذکار را عمدا ترک نکند و تا هنگام مرگ رعایت کند، هشت در بهشت برای او گشوده میشود که از هر کدام که بخواهد وارد شود.
أَمَا إِنَّهُ إِنْ وَافَى بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ لَمْ يَدَعْهَا مُتَعَمِّداً فُتِحَتْ لَهُ ثَمَانِيَةُ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ يَدْخُلُهَا مِنْ أَيِّهَا شَاءَ. [بحار الأنوار، ج ۸۳ ص ۱۹]
[جلد 2 ، صفحه ۱۳۶]
بگو خدایا به دیدار تو آمدم
مرحوم حاج اسماعیل دولابی میفرمود: همه ذرات عالم با خدا صحبت میکنند و به ما هم میگویند: تو هم با خدا صحبت کن.
در شبانه روز، ترجیحا دل شب، ده دقیقه ای با خدا خلوت کن، وضو بگیر و سر سجاده ات بنشین و به خداوند عرض کن: به دیدار شما آمده ام. اگر خطاها و افکار دنیوی به ذهنت آمد، چند بار استغفار کن، برطرف می شود و فضای دلت خلوت و روشن میشود. آن گاه صلوات بفرست تا نور بیشتر شود. اگر بر این کار مداومت نمایی، این ده دقیقه همه اوقات شبانه روزت را فرا خواهد گرفت. [یعنی همه شبانه روز در حال صحبت و خلوت با خدا می شوی]
[جلد 2 ، صفحه ۱۶۵]