نماز شب‏

در ميان نوافل، «نماز شب» جايگاه خاصّى دارد.تا آنجا كه نماز شب را خداوند، بر بنده محبوبش حضرت محمد صلى الله عليه و آله واجب ساخته و چنين فرمان داده بود: «وَمِنَ الَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّكَ» «اسراء، آيه 79» بخشى از شب را بعنوان نافله به تهجّد بپرداز و سحرخيزى كن.

در آيه ديگر مى‏خوانيم: مردان خدا براى انجام نيايش سحرگاهان و نماز شب، از بستر گرم فاصله مى‏گيرند و به نماز شب مشغول مى ‏شوند، پاداش آنان، غير از بهشت و حوريان و ... چيزهايى است كه خداوند برايشان ذخيره كرده كه موجب روشنى ديدگانشان است: «فَلَاتَعْلَمُ نَفْسٌ مَّآ أُخْفِىَ لَهُم مِّن قُرَّةِ أَعْيُنٍ» «سجده، آيه 17»

نماز شب، مورد عنايت تمام انبياء بوده‏ «بحارالانوار، ج 84، ص 136» و رسول خدا چندين‏ مرتبه حضرت على را به نماز شب سفارش نموده و فرموده است: «عليك بِصلاة الليل، عليك بصلاة الليل، عليك بصلاة الليل» «وافى، ج 2، ص 22» بر تو باد، نماز شب.

و امام صادق عليه السلام فرمود: در خانه هايى كه نماز شب خوانده مى ‏شود و قرآن تلاوت مى‏گردد، آن خانه ها نزد آسمانيان، همچون ستاره ها درخشانند. « وافى ج، 2، ص 22»

گذشته از آن، سحرخيزى و استفاده از هواى مفيد آن هنگام، براى بدن، نشاط آور است و در حديث است كه: «قيامُ الليلِ مُصِحَةُ الْبَدَنِ» «وسائل‏الشيعه، ج 5، ص 272» شب زنده دارى، بدن را تندرست مى ‏كند.

و در حديث ديگرى اضافه بر آثار معنوى آن، خاصيت درد زدايى براى آن بيان شده است: «... ومُطردةُ الدّاءِ عَنْ اجْسادِكم» «وافى ج 2، ص 22»

در يك حديث قدسى از قول خداوند، مى‏خوانيم: «كَذِبَ مَنْ زَعَمَ انَّهُ يُحِبُّنى فَاذا جَنَّهُ اللَّيلُ نامَ عَنّى، الَيْسَ كُلُّ مُحِبٍّ يُحِبُّ خَلْوَةَ حَبيبهِ؟» «مصباح الشریعه» دروغ مى‏گويد آنكه مدّعى محبّت من است، ولى وقتى شب او را فرا مى ‏رسد، مى‏خوابد، آيا مگر نه اينكه هر عاشقى، خلوت با معشوق را دوست دارد؟ ...

گاهى گناهان و دروغ‏ها، سبب محروميّت انسان از نماز شب مى‏گردد و شيرينى عبادت و نيايش، از انسان گرفته مى ‏شود.

در حديث است: «انّ الرَّجُلَ لَيَكْذِبُ الْكِذْبَة فَيُحْرَمُ بِها عَنْ صَلاةِ اللَّيْلِ» «نورالثقلين، ج 3، ص 204» گاهى كسى دروغ مى‏گويد، و به همين سبب از نماز شب محروم مى ‏شود.

(صفحه 205)

اهميّت نماز جماعت‏

از رسول خدا صلى الله عليه و آله نقل شده كه: «منْ سَمِعَ النّداءَ فَلَمْ ‏يُجِبْهُ مَنْ غيرِ عِلّةٍ فَلا صَلاةَ له» «وسائل‏الشيعه، ج 5، ص 375» نماز كسى كه صداى اذان را بشنود و بى دليل، در نماز جماعت مسلمانان شركت نكند، ارزشى ندارد.

در حديث، تحقير نماز جماعت، به منزله تحقير خداوند بشمار آمده‏ است: «مَنْ حَقَّرَهُ فَانّما يُحَقّرُاللّه» «من لايحضره الفقيه، ج 1، ص 377»

همين كه كسى براى شركت در نماز جماعت از منزل خارج مى ‏شود، يا در مسجد، در انتظار نماز جماعت به سر مى‏ برد پاداش كسى را دارد كه در اين مدّت، به نماز مشغول بوده است. «كنزالعمال، ج 8، حديث 22818»

(صفحه 211)

حديث جالبى در بيان فضليت نماز جماعت است كه ترجمه چنين است:

اگر اقتدا كننده 1 نفر باشد، پاداش 150 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 2 نفر باشد، پاداش 600 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 3 نفر باشد، پاداش 1200 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 4 نفر باشد، پاداش 2400 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 5 نفر باشد، پاداش 4800 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 6 نفر باشد، پاداش 9600 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 7 نفر باشد، پاداش 19200 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كننده 8 نفر باشد، پاداش 36400 نماز داده مى ‏شود.

اگر اقتدا كنندگان و امام جماعت به 10 نفر رسيدند، پاداش 72800 نماز را دارد. ولى، همين كه عدد افراد از ده نفر گذشت، حساب آن را جز خدا كسى نمى‏داند. «مستدرك الوسائل، ج 1، ص 487»

رسول خدا صلى الله عليه و آله درباره اهميّت جماعت، فرمود: «صلاةُ الرَّجُلِ فى جماعةٍ خيرٌ مِنْ صَلاتِهِ فى بَيْتِهِ ارْبَعينَ سَنَةٍ. قيلَ: يا رَسُولَ اللّهِ! صَلاةُ يَوْمٍ؟ فقال صلى الله عليه و آله: صَلاةٌ واحدَةٌ» «مستدرك الوسائل، ج 1، ص 488» يك نماز با جماعت، بهتر از چهل سال نماز فرادى‏ در خانه است. پرسيدند: آيا يك روز نماز؟ فرمود: بلكه يك نماز.

(صفحه 211)